Khi chế độ ở Bắc Kinh ngày càng trở nên hà khắc hơn bao giờ hết, sự cần thiết phải gia tăng cầu nguyện cho quốc gia này chưa bao giờ lớn hơn.
Đức Hồng y Charles Bo của Myanmar là tiêu biểu của lòng can đảm, trí tuệ, tinh thần quảng đại vị tha truyền cảm hứng cũng như khả năng nhìn ra bức tranh rộng lớn.
Sáu tuần lễ sau khi đất nước của Đức Hồng y Charles Bo rơi vào tình trạng hỗn loạn đẫm máu sau cuộc đảo chính quân sự diễn ra vào ngày 1 tháng 2, vị Giám chức đã đưa ra lời kêu gọi hưởng ứng Tuần lễ Toàn cầu Cầu nguyện cho Trung Quốc. Người ta có thể hiểu nếu như Đức Hồng y Bo chọn chỉ tập trung vào cuộc khủng hoảng của Myanmar, nhưng ngay cả khi những con đường xung quanh nơi cư trú của ngài tại Nhà thờ Chính Tòa St. Mary ở Yangon vang lên tiếng súng, Đức Hồng y Bo nhận thấy sự cần thiết để cả thế giới không chỉ cầu nguyện cho Myanmar mà còn cho người dân và Giáo hội Công giáo tại quốc gia quyền lực lớn bên cạnh.
Trong một tuyên bố vào ngày 14 tháng 3 với tư cách là Chủ tịch Liên Hội đồng Giám mục Á Châu, Đức Hồng y Bo thúc giục các tín hữu kéo dài Ngày Toàn cầu Cầu nguyện cho Giáo hội tại Trung Quốc thường niên, được Đức Bênêđíctô XVI chỉ định vào năm 2007 vào ngày 24 tháng 5 – Lễ Đức Mẹ Phù hộ các Giáo hữu – thành một tuần lễ cầu nguyện.
Trong khi đề cập đến hoàn cảnh của đất nước mình, Đức Hồng y Bo tập trung vào toàn thể nhân loại nói chung và tính chất kết nối của thế giới ngày nay. “Nhiều nơi trên thế giới hiện đang gặp thách thức, bao gồm cả đất nước Myanmar của tôi vào thời điểm này, nhưng với tinh thần liên đới, điều đúng đắn là không chỉ tập trung vào những thách thức của chính chúng ta mà còn cầu nguyện cho những người khác, với sự nhận thức rõ ràng rằng sự an toàn của họ cũng có sự kết nối chặt chẽ với chúng ta”, Đức Hồng y Bo nói.
Đức Hồng Y Bo nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cầu nguyện đối với toàn thể Giáo hội đặc biệt và tất cả mọi dân tộc tại Trung Quốc, ngài nói: “Kể từ khi đại dịch Covid-19 bắt đầu, các dân tộc Trung Quốc đã phải đối mặt với những thách thức ngày càng gia tăng, tác động đến tất cả chúng ta. Đúng là chúng ta cần phải cầu nguyện không chỉ cho Giáo hội mà còn cho tất cả mọi người dân tại Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Chúng ta hãy cầu xin Đức Mẹ Sheshan bảo vệ toàn thể nhân loại và do đó bảo vệ phẩm giá của mỗi người và từng người dân tại Trung Quốc”.
Đức Hồng Y Bo cho biết thêm: “Khi đề xuất Tuần lễ cầu nguyện này, tôi muốn bày tỏ sự mến mộ của mình đối với các dân tộc Trung Quốc, sự tôn trọng của tôi đối với nền văn minh cổ đại và sự tăng trưởng kinh tế phi thường của họ, và tôi hy vọng rằng khi quốc gia này tiếp tục vươn lên với tư cách là một cường quốc toàn cầu, nó có thể trở thành một động lực hướng tới những điều tốt đẹp và trở thành người bảo vệ quyền của những người dễ bị tổn thương cũng như những người bị gạt ra bên lề xã hội trên thế giới. Đức Thánh Cha Phanxicô đã nhắc nhở chúng ta một cách đúng đắn rằng còn có một sự khao khát mãnh liệt hơn, sự khao khát về tình trạng hạnh phúc mà chỉ Thiên Chúa mới có thể thỏa mãn, sự khao khát về phẩm giá con người. Tôi tha thiết kêu gọi mọi người hiệp ý cầu nguyện cho tất cả mọi người dân tại Trung Quốc, để họ có thể tìm kiếm và nhận ra mức độ hạnh phúc trọn vẹn mà Đấng Tạo hóa đã ban cho họ”.
Đáp lại lời kêu gọi của Đức Hồng Y Bo, một nhóm giáo dân Kitô giáo từ sáu lục địa, bao gồm các nhà lập pháp Công giáo nổi tiếng như Dân biểu Hoa Kỳ Chris Smith, chính trị gia Anh Lord Alton của Liverpool, thành viên quốc hội Canada Garnett Genuis và nghị sĩ Úc Kevin Andrews, cùng với cựu đại sứ Canada về tự do tôn giáo Andrew Bennett, đồng nghiệp cấp cao của Viện Hudson, Nina Shea, giáo sư luật Ave Maria, Jane Adolphe, tôi và nhiều người khác, đã cùng nhau tham gia sáng kiến này để tạo điều kiện cho Tuần lễ Cầu nguyện Toàn cầu.
Tuần trước, chúng tôi đã ra mắt trang web GlobalPrayerforChina.org, cung cấp các tài liệu dành cho các Giáo xứ và cá nhân, bao gồm thông tin cập nhật về cuộc đàn áp Kitô giáo tại Trung Quốc cũng như cuộc diệt chủng người Duy Ngô Nhĩ, cuộc đàn áp ở Tây Tạng, việc phá bỏ nền dân chủ và nhân quyền ở Hồng Kông cũng như những bất công và đe dọa khác đối với phẩm giá con người trên khắp Trung Quốc. Trang web này bao gồm hồ sơ của từng tù nhân lương tâm và các nguồn tài liệu mục vụ dành cho việc cầu nguyện và các bài giảng.
Lời kêu gọi của Hồng y Bo quả là đúng thời điểm khi Trung Quốc phải đối mặt với sự đàn áp nghiêm trọng nhất kể từ vụ thảm sát ở Quảng trường Thiên An Môn vào năm 1989 và cuộc tấn công tồi tệ nhất nhắm vào tự do tôn giáo kể từ cuộc Cách mạng Văn hóa. Chế độ cầm quyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc luôn vi phạm nhân quyền, nhưng đã có thời điểm – vào những năm 1990 và thập kỷ đầu tiên của thiên niên kỷ mới – khi Trung Quốc dường như đang trên con đường tự do hóa, bất chấp những giới hạn nhất định. Tuy nhiên, dưới sự cai trị của Tập Cận Bình, chế độ cầm quyền đã đàn áp tất cả những người bất đồng chính kiến, hạn chế tất cả những không gian còn lại đối với xã hội dân sự và truyền thông độc lập, vây bắt những người bảo vệ nhân quyền, đồng thời phát động một cuộc chiến mới liên quan đến đức tin.
Ngày nay, Trung Quốc bị chính quyền Hoa Kỳ, quốc hội Anh, Hà Lan và Canada và một số chuyên gia quốc tế cáo buộc về tội ác diệt chủng chống lại người Duy Ngô Nhĩ, cưỡng bức mổ cướp nội tạng từ các tù nhân lương tâm bao gồm các học viên Pháp Luân Công, tăng cường đàn áp ở Tây Tạng, và đồng thời hủy bỏ các quyền tự do và quyền tự trị của Hồng Kông vi phạm hoàn toàn Tuyên bố chung Trung-Anh.
Nhiều nhà lãnh đạo dân chủ của Hồng Kông hiện đã bị kết tội và bị kết án đơn giản chỉ vì tham gia các cuộc biểu tình ôn hòa là những người Công giáo sùng đạo – những con người hết sức can đảm như doanh nhân truyền thông Jimmy Lai, thủ lĩnh sinh viên Agnes Chow, nhà lãnh đạo công đoàn Lee Cheuk-yan, và “cha đẻ của phong trào dân chủ” Martin Lee.
Trong khi đó, các Kitô hữu ở Trung Quốc đại lục – Công giáo và Tin lành – phải chịu đựng sự đàn áp ngày càng gia tăng. Hàng nghìn cây Thánh giá đã bị phá hủy trong những năm gần đây, trong khi các nhà thờ bị đóng cửa hoặc bị phá hoại – trong một số trường hợp, thậm chí còn bị phá hủy hoàn toàn. Trong các nhà thờ do nhà nước kiểm soát, hình ảnh của Tập Cận Bình và các biểu ngữ tuyên truyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc được treo bên cạnh nhau thay cho các hình ảnh tôn giáo. Camera giám sát với công nghệ nhận dạng khuôn mặt được lắp đặt tại bàn thờ, và những người trẻ dưới 18 tuổi bị cấm đến tất cả các nhà thờ, bị cấm lãnh nhận các Bí tích cũng như tham dự các buổi học Kinh Thánh.
Kinh Thánh bị kiểm duyệt trên Internet Trung Quốc và chế độ cầm quyền Bắc Kinh hiện đang tiến hành thực hiện bản dịch Kinh Thánh mới, một phiên bản được nhiều người cho rằng sẽ bao gồm “bản diễn giải lại” vốn đặt Kinh Thánh phù hợp với tư tưởng của Đảng Cộng sản Trung Quốc và Tập Tập Cận Bình.
Thỏa thuận về việc bổ nhiệm Giám mục giữa Vatican và Trung Quốc vào năm 2018 đã không dẫn đến bất kỳ sự cải thiện nào. Thay vào đó, nhiều Giáo phận ở Trung Quốc hiện không có Giám mục, và một số người trung thành với Rome trong nhiều thập kỷ đã bị buộc phải nghỉ hưu để nhường chỗ cho những người được Bắc Kinh bổ nhiệm. Các giáo sĩ Công giáo hoặc Tin lành từ chối gia nhập các nhà thờ do nhà nước kiểm soát có nguy cơ bị cầm tù.
Đức Giám mục Công giáo của Giáo phận Bảo Định ở tỉnh Hà Bắc, Đức Giám mục Giacôbê Tô Triết Dân (James Su Zhimin), là một trong những tù nhân lương tâm thụ án lâu nhất trên thế giới. Vào năm 1996, khi đang chủ sự một cuộc rước, Đức Cha Su đã bị cảnh sát bắt giữ và không ai được biết bất kỳ tin tức gì về ngài kể từ đó. Vị Giám chức đã bị bỏ tù 26 năm và bị tra tấn tàn khốc dưới sự cai trị của Mao Trạch Đông.
Đức Giám mục Công giáo Augustinô Thôi Thái (Cui Tai), 70 tuổi, thuộc Giáo phận Tuyên Hóa, tỉnh Hà Bắc đã bị giam giữ mà không có bất kỳ thủ tục pháp lý nào trong gần 13 năm qua. Đức Giám mục Cui Tai gần đây đã bị bắt giam vào ngày 19 tháng 6 năm 2020.
Tháng 9 năm ngoái tại tỉnh Giang Tây, các Linh mục Công giáo bất đồng chính kiến đã bị quản thúc tại gia vi phạm thỏa thuận bảo vệ các giáo sĩ khỏi bị cưỡng bức. Các Linh mục từ Giáo phận Dư Giang, bị giám sát, đã bị cấm “tham gia bất kỳ hoạt động tôn giáo nào với tư cách là giáo sĩ” sau khi họ từ chối tham gia cái gọi là “Giáo hội yêu nước” của chế độ cầm quyền, trong khi Đức Giám mục Phanxicô Lục Tân Bình (Lu Xinping) bị cấm cử hành Thánh lễ.
Trong số các Kitô hữu Tin lành, Mục sư Wang Yi, một trong những tiếng nói Kitô giáo nổi bật nhất của Trung Quốc và là người sáng lập Giáo hội Giao ước Mưa sớm ở Thành Đô, đã bị kết án 9 năm tù vào tháng 12 năm 2019. Không lâu trước khi bị cầm tù, Mục sư Wang Yi đã chỉ trích rằng chế độ đã phát động “một cuộc chiến chống lại các linh hồn”, nhưng đồng thời cũng cho biết thêm rằng khi làm như vậy nhà cầm quyền đã “tự thiết lập cho mình một kẻ thù không bao giờ có thể bị giam giữ, không bao giờ có thể bị tiêu diệt, sẽ không bao giờ đầu hàng cũng như không bao giờ bị khuất phục: linh hồn của con người”.
Đức Hồng y Bo là nhà lãnh đạo Công giáo cấp cao nhất kêu gọi cầu nguyện cho Trung Quốc kể từ lá thư của Đức nguyên Giáo hoàng Benedict XVI gửi Giáo hội Trung Quốc vào năm 2007. Là Hồng y hàng đầu của châu Á và là vị Mục tử tại một quốc gia nghèo đói, xung đột ở biên giới Trung Quốc mà trong nhiều thập kỷ đã bị cai trị bởi hàng loạt các chế độ cầm quyền quân sự tàn bạo và một chế độ, mặc dù đã trải qua một thập kỷ cải cách chính trị mong manh, giờ đây đã quay trở lại chế độ độc tài, tiếng nói của Đức Hồng y Bo xứng đáng được lắng nghe.
Đó chính là lý do tại sao tôi hy vọng, hai tuần lễ kể từ hôm nay, các tín hữu Công giáo và Kitô giáo trên khắp châu Á và thế giới sẽ hưởng ứng lời kêu gọi của Đức Hồng y Bo, với tư cách cá nhân và tập thể. Trong những lời cầu nguyện riêng tư và cá nhân của anh chị em mỗi ngày trong tuần lễ cuối cùng của tháng Năm, xin hãy hiệp ý cầu nguyện cho Trung Quốc. Và trong Thánh lễ mỗi ngày trong tuần lễ đó, hãy nhớ đến Trung Quốc trong những lời cầu nguyện, các bài giảng và chia sẻ suy niệm.
Khi chế độ cầm quyền Bắc Kinh ngày càng trở nên hà khắc hơn đối với người dân của mình, bao gồm cả Giáo hội, và ngày càng trở nên hung hăng vượt ra khỏi biên giới của nó, sự cần kíp phải cầu nguyện cho quốc gia này cũng như các dân tộc của nó lại càng trở nên cấp thiết hơn.
Benedict Rogers
* Benedict Rogers là một nhà hoạt động nhân quyền và một nhà văn. Ông là đồng sáng lập và giám đốc điều hành của Hong Kong Watch, nhà phân tích cấp cao về Đông Á tại tổ chức nhân quyền quốc tế CSW, đồng sáng lập và phó chủ tịch Ủy ban Nhân quyền Đảng Bảo thủ Vương quốc Anh, thành viên nhóm cố vấn của Liên minh Liên nghị viện về Trung Quốc (IPAC) và là thành viên hội đồng quản trị của Chiến dịch Chấm dứt Cuộc diệt chủng người Duy Ngô Nhĩ. Các quan điểm được trình bày trong bài viết này là của tác giả và không nhất thiết phản ánh quan điểm biên tập chính thức của UCA News.
* Tuần lễ Cầu nguyện Toàn cầu cho Giáo hội và Nhân dân Trung Quốc sẽ được tổ chức từ ngày 23 đến ngày 30 tháng 5. Tài liệu hiện có sẵn tại https://globalprayerforchina.org/
Minh Tuệ (theo UCA News)
