Đức Hồng y Louis Antonio Tagle trình bày một bài diễn thuyết công khai với chủ đề “Magnifica Humanitas: Các phương thức Hiệp hành trong công cuộc loan báo Tin Mừng tại châu Á” tại Nhà thờ Chính tòa Sinh Nhật Đức Mẹ ở Ma Cao vào ngày 31 tháng 10 năm 2026 (Ảnh: RVA)
Phát biểu bên lề hội nghị thường niên của Văn phòng Truyền thông Xã hội (OSC) thuộc Liên Hội đồng Giám mục Á châu (FABC) và dịp kỷ niệm 450 năm thành lập Giáo phận Macau, Đức Hồng y Louis Antonio Tagle đã có bài thuyết trình công khai tại Nhà thờ Chính tòa Sinh Nhật Đức Mẹ vào ngày 31 tháng 10. Ngài thúc giục Giáo hội tại châu Á đặt nền tảng cho sứ vụ kỹ thuật số của mình trên tinh thần hiệp hành đích thực và tình liên đới giữa con người với nhau.
Suy tư về chủ đề “Magnifica Humanitas và các phương thức Hiệp hành trong công cuộc Loan báo Tin Mừng tại châu Á: Truyền thông về Đức Kitô trong thời đại Trí tuệ nhân tạo”, Quyền Tổng trưởng Bộ Loan báo Tin Mừng nhấn mạnh rằng mặc dù các công cụ công nghệ thay đổi nhanh chóng qua từng thế hệ, nhưng những nhu cầu, khát vọng và thao thức thiêng liêng căn bản của con người vẫn luôn không thay đổi.
Tinh thần Hiệp hành như sự hiệp thông sống động
Đức Hồng y Tagle đã giúp làm sáng tỏ khái niệm Hiệp hành, đồng thời giải thích rằng khái niệm này đơn giản có nghĩa là “cùng nhau bước đi trên một con đường”, được thúc đẩy bởi ba trụ cột gắn kết với nhau: hiệp thông, tham gia và sứ vụ.
Trích dẫn các văn kiện ‘Lumen Gentium’ (Ánh sáng muôn dân) và ‘Gaudium et Spes’ (Vui mừng và Hy vọng) của Công đồng Vatican II, Đức Hồng y Tagle nhắc nhở các tham dự viên rằng Giáo hội được mời gọi trở thành dấu chỉ và khí cụ hiệp nhất cho toàn thể nhân loại. Ngài lưu ý rằng sự hiệp thông đích thực được thể hiện khi các Kitô hữu thể hiện tình liên đới chân thành với những niềm vui, nỗi buồn và âu lo của mọi người, bất kể họ thuộc tôn giáo nào.
Đức Hồng y Tagle cũng nhấn mạnh rằng quyền bính và quyền lực trong Giáo hội phải tuyệt đối phục vụ công ích, thay vì phục vụ lợi ích riêng của một nhóm nào đó, đồng thời kêu gọi xây dựng một nền văn hóa minh bạch, trách nhiệm giải trình và thường xuyên đánh giá.
Babel, AI và mối đe dọa thao túng kỹ thuật số
Đề cập đến bối cảnh kỹ thuật số hiện nay và sự phát triển của trí tuệ nhân tạo, Đức Hồng y Tagle cảnh báo về nguy cơ thay thế việc truyền thông mang tính kết nối bằng những giải pháp công nghệ mang đậm tính kỹ trị.
Qua câu chuyện Kinh Thánh về Tháp Babel, ngài minh họa các dự án được thúc đẩy bởi lòng kiêu ngạo, thái độ tự mãn và sự đồng nhất hóa áp đặt tất yếu dẫn đến sự đứt gãy trong truyền thông và gây ra sự chia rẽ. Ngài cảnh báo rằng khi việc truyền thông bị giản lược chỉ còn là chiến lược và công nghệ, nó sẽ chuyển từ một cuộc đối thoại chân thực giữa con người với nhau trở thành sự thao túng.
Nêu lên những ví dụ thực tế như hình ảnh và video giả mạo bằng công nghệ deepfake, các hình thức lừa đảo và thông tin sai lệch trên môi trường kỹ thuật số, Đức Hồng y Tagle bày tỏ mối quan ngại trước việc các nền tảng trực tuyến thường xuyên bị lợi dụng như một công cụ để lừa gạt những người dễ bị tổn thương và trục lợi từ những thông tin sai sự thật.
Khôi phục sự kinh ngạc và chứng tá cá nhân
Trong khi khẳng định Giáo hội ủng hộ sự tiến bộ khoa học và công nghệ truyền thông, Đức Hồng y Tagle nhấn mạnh rằng các nền tảng kỹ thuật số không bao giờ được làm lu mờ phẩm giá thánh thiêng và “khả năng cảm nhận sự kinh ngạc” của con người, vốn được tạo dựng theo hình ảnh của Thiên Chúa.
Dựa trên nền tảng mầu nhiệm Nhập Thể và Thư thứ nhất của Thánh Gioan, Đức Hồng y Tagle nhắc nhở các nhà truyền thông tại châu Á rằng chứng tá Kitô giáo bắt nguồn từ cuộc gặp gỡ cá nhân trực tiếp với Chúa Kitô, loan báo những gì mình đã “được thấy, đã nghe và đã chạm đến”.
Đức Hồng y Tagle kết thúc bằng lời mời gọi những người loan báo Tin Mừng trên môi trường kỹ thuật số thường xuyên lượng giá những nội dung mình đăng tải hằng ngày, đồng thời khuyến khích họ sử dụng các công cụ hiện đại để xây dựng niềm tin đích thực, củng cố sự hiệp thông và phản chiếu lòng trắc ẩn của Thiên Chúa, thay vì góp phần tạo ra những ồn ào, những chuyện ngồi lê đôi mách và sự chia rẽ trên mạng.
Minh Tuệ (theo RVA)
