Các giáo viên và học sinh tại Nhà thờ Đức Mẹ Guadalupe ở Montevideo, Uruguay, vào ngày 5 tháng 9 năm 2026 (Ảnh: Matilde Campodonico/AP)
Chuyến Tông du Nam Mỹ của Đức Thánh Cha Lêô XIV, được Vatican xác nhận vào ngày 26 tháng 10, sau ca phẫu thuật ung thư phổi của ngài, đang được các tín hữu Công giáo trên khắp Nam Mỹ háo hức mong đợi, đặc biệt là những người từng biết đến Đức Cha Robert Prevost khi ngài phục vụ tại Giáo phận Chiclayo, Peru.
Đức Thánh Cha Lêô, người đã được phẫu thuật cắt bỏ thùy dưới của phổi phải vào ngày 13 tháng 10 và đang trong tiến trình hồi phục tốt kể từ đó, sẽ đến Montevideo, Uruguay, vào chiều ngày 6 tháng 11; khởi hành đến Argentina vào ngày 8 tháng 11 và tiếp tục đến Peru vào ngày 11 tháng 11. Đức Thánh Cha sẽ rời Nam Mỹ vào ngày 16 tháng 11 và trở về Rôma vào ngày 17 tháng 11.
Lần gần đây nhất một vị Giáo hoàng đến thăm Uruguay là cách đây gần 40 năm. Vào tháng 5 năm 1988, Thánh Gioan Phaolô II đã lưu lại quốc gia này trong 4 ngày, sau chuyến viếng thăm trước đó vào tháng 3 năm 1987. Kể từ đó, tỷ lệ người Công giáo tại Uruguay đã giảm từ 60% vào năm 1997 xuống chỉ còn 33% hiện nay. Hơn 28% dân số hiện nay tự nhận mình là người theo thuyết bất khả tri hoặc vô thần.
“Chuyến viếng thăm của Đức Thánh Cha đang thu hút sự quan tâm của người dân Uruguay. Chúng tôi hy vọng chuyến viếng thăm này sẽ mở ra một mùa xuân cho Giáo hội, đưa những người đã xa rời Giáo hội trở về và khơi dậy lại nhiệt huyết truyền giáo của chúng tôi”, Đức Cha Milton Tróccoli, Giám mục Giáo phận Maldonado-Punta del Este-Minas, đồng thời là Chủ tịch Hội đồng Giám mục Uruguay, phát biểu với Crux Now.
Chặng dừng chân tại Uruguay được Giáo hội hoạch định nhằm tạo điều kiện để đông đảo người dân có thể tham dự. Chuyến viếng thăm sẽ bắt đầu tại thủ đô Montevideo – nơi cư trú của một nửa dân số cả nước. Ngay sau khi đến nơi, Đức Thánh Cha sẽ được chào đón tại quảng trường trung tâm, sau đó gặp Tổng thống Yamandú Orsi cùng các quan chức chính phủ khác.
Tối hôm đó, Đức Thánh Cha sẽ cử hành giờ Kinh Chiều với các Linh mục và tu sĩ nam nữ, đồng thời giảng trong buổi cử hành phụng vụ.
“Vào sáng hôm sau, Đức Thánh Cha sẽ đến Paysandú, một thành phố ở miền bắc Uruguay, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ. Thành phố này được lựa chọn vì có vị trí trung tâm, thuận tiện cho những người sinh sống ở phía bắc sông Río Negro”, Đức Cha Tróccoli giải thích.
Vào buổi chiều, ngài sẽ trở lại Montevideo và viếng thăm khu Casavalle, một khu vực nghèo khó, nơi Giáo hội đã duy trì 25 chương trình xã hội trong suốt năm thập niên qua.
“Đức Thánh Cha sẽ có cơ hội gặp gỡ những người dễ bị tổn thương và trực tiếp tìm hiểu công việc truyền giáo của Giáo hội”, Đức Cha Tróccoli nói.
Sau đó, Đức Thánh Cha Lêô XIV sẽ gặp gỡ các hiệu trưởng và giáo viên các trường học Công giáo tại Đại học Công giáo Uruguay, rồi chủ sự buổi canh thức cầu nguyện tại một sân vận động ở Montevideo.
“Sự kiện sau cùng của Đức Thánh Cha sẽ là Thánh lễ tại Florida, nơi người dân Uruguay sẽ cử hành Lễ kính Đức Mẹ Giải phóng Uruguay, Quan thầy của đất nước. Sau đó, ngài sẽ lên đường đến Buenos Aires”, Đức Cha Tróccoli giải thích.
Tại Argentina, Đức Thánh Cha sẽ gặp gỡ đông đảo người dân – những người đã nóng lòng chờ đợi chuyến thăm của ngài suốt nhiều năm qua. Dĩ nhiên, người dân Argentina từng hy vọng rằng Đức cố Giáo hoàng Phanxicô, một người con của quê hương của họ, sẽ là vị Giáo hoàng trở về thăm quê hương – nhưng Đức Jorge Bergoglio đã chưa từng trở về quê nhà sau khi được bầu làm Giáo hoàng vào năm 2013.
Lịch trình của Đức Thánh Cha Lêô XIV tại Argentina bao gồm các buổi cử hành phụng vụ và viếng thăm các địa điểm mà ngài sẽ tìm hiểu những khó khăn mà những người dân Argentina dễ bị tổn thương đang phải đối mặt, tình hình đã trở nên trầm trọng hơn do cuộc khủng hoảng kinh tế mà đất nước đã trải qua trong nhiều năm gần đây.
“Các Giám mục và Tòa Thánh đã thống nhất lựa chọn những địa điểm phù hợp nhất, đồng thời tham khảo ý kiến của chính phủ liên bang về các phương án bảo đảm an ninh”, Cha Maximo Jurcinovic, người đứng đầu Văn phòng Báo chí Hội đồng Giám mục Argentina, chia sẻ với Crux Now.
Cha Maximo cho biết rằng “chương trình mục vụ được thiết kế nhằm tạo không gian rộng mở cho những thực tại khác biệt của Giáo hội tại Argentina cũng như trên khắp cả nước”.
Chặng dừng chân tại Argentina sẽ bắt đầu vào lúc 16 giờ 30 ngày 8 tháng 11, khi Đức Thánh Cha đến Buenos Aires. Sau khi viếng thăm Đài tưởng niệm Độc lập và tham dự nghi thức đón tiếp chính thức, ngài sẽ gặp Tổng thống Javier Milei cùng các quan chức chính phủ khác tại dinh tổng thống Casa Rosada.
Sáng hôm sau, Đức Thánh Cha Lêô sẽ viếng thăm Pequeño Cottolengo Don Orione, một cơ sở do Giáo hội điều hành, chăm sóc người khuyết tật tại thành phố Claypole, thuộc tỉnh Buenos Aires. 400 cư dân tại đây không chỉ được hỗ trợ trị liệu mà còn có cơ hội học tập và được đào tạo để phát triển những kỹ năng mới.
Trước bữa trưa, Đức Thánh Cha sẽ cử hành Thánh lễ tại Buenos Aires. Vào buổi chiều, ngài sẽ gặp gỡ các lãnh đạo công đoàn và những người tổ chức các phong trào xã hội tại Đại học Công giáo Argentina. Sau đó, Đức Thánh Cha sẽ gặp gỡ các vị lãnh đạo các cộng đồng Kitô giáo và cử hành giờ Kinh Chiều cùng với các Giám mục trong nước.
Logo và khẩu hiệu chuyếnTông du Uruguay, Argentina và Peru của Đức Thánh Cha Lêô XIV (Ảnh: Vatican News)
Sáng hôm sau, Đức Thánh Cha sẽ di chuyển về phía bắc đến Córdoba, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ vào lúc 10 giờ. Vào buổi chiều, ngài sẽ gặp gỡ các Linh mục, tu sĩ nam nữ và chủng sinh. Tối hôm đó, ngài sẽ trở lại Buenos Aires để gặp gỡ giới trẻ.
Vào ngày cuối cùng tại Argentina, vào lúc 8 giờ sáng, Đức Thánh Cha Lêô sẽ viếng thăm Khu phức hợp Trại giam Liên bang Buenos Aires, sau đó đến Luján, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ vào lúc 10 giờ tại Vương cung Thánh đường Đức Mẹ Luján, Quan thầy của Argentina. Đến 14 giờ, ngài sẽ khởi hành đi Lima.
Chặng dừng chân tại Peru, cũng là chặng cuối cùng và dài nhất của chuyến Tông du, sẽ mang ý nghĩa đặc biệt. Đức Thánh Cha đã sống tại Peru trong suốt gần 20 năm, bắt đầu từ thập niên 1980, và đã nhập quốc tịch Peru khi trở thành Giám mục Địa phận Chiclayo, chức vụ ngài đảm nhiệm trong 8 năm.
“Đức Thánh Cha Lêô sẽ gặp gỡ người dân Peru thân yêu của ngài, đặc biệt là những người đang sinh sống tại Giáo phận Chiclayo, nơi trước đây ngài từng coi sóc. Ngài cũng sẽ viếng thăm Lima, Callao, Cusco và Pucallpa”, Cha Juan Bytton, Tổng Thư ký ủy ban tổ chức chuyến viếng thăm của Đức Thánh Cha tại Peru, chia sẻ với Crux Now.
Đức Thánh Cha Lêô sẽ đến Callao vào lúc 17 giờ 30 ngày 11 tháng 11 và gặp gỡ Tổng thống Keiko Fujimori cùng các quan chức chính phủ khác. Ngài cũng sẽ đọc diễn văn tại Nhà hát Quốc gia Gran Teatro Nacional ở Lima. Sáng hôm sau, Đức Thánh Cha sẽ gặp gỡ các Giám mục Peru, sau đó trình bày về những thách đố mà người dân nước này đang phải đối mặt trong một cuộc gặp gỡ được tổ chức tại quảng trường phía trước Nhà thờ Chính tòa.
Vào buổi chiều, Đức Thánh Cha Lêô sẽ gặp gỡ giới trẻ tại Sân vận động Quốc gia.
“Đó sẽ là một khoảnh khắc đáng ghi nhớ, bởi vì người trẻ là niềm hy vọng của chúng ta về một tương lai tốt đẹp hơn, và Đức Thánh Cha luôn có mối tương quan đặc biệt với họ”, Cha Bytton nói.
Vào ngày 13 tháng 11, Đức Thánh Cha sẽ đến Chiclayo, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ vào lúc 10 giờ 30. Sau đó, ngài sẽ viếng thăm riêng Nhà nguyện Thánh Oscar Romero và gặp gỡ hàng giáo sĩ cùng với các nhà truyền giáo vào buổi chiều. Vào lúc 17 giờ 45, Đức Thánh Cha sẽ gặp gỡ các sinh viên và giảng viên tại Đại học Công giáo Santo Toribio de Mogrovejo.
“Tất nhiên, Đức Thánh Cha cũng sẽ gặp lại những người bạn cũ, các Linh mục và những người đang hoạt động mục vụ. Đây sẽ là dịp để ngài nghỉ ngơi giữa những người mà ngài đã quen biết từ lâu”, Cha Bytton nói.
Ngày hôm sau, Đức Thánh Cha sẽ chủ sự nghi thức đội triều thiên cho bức tượng Đức Trinh Nữ Maria Vô Nhiễm Nguyên Tội tại Nhà thờ Chính tòa. Sau đó, ngài sẽ di chuyển bằng trực thăng đến thị trấn Santa Cruz de Succhabamba, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ vào lúc 11 giờ. Tiếp đó, ngài sẽ đến viếng Đền thánh Thánh Turibiô thành Mogrovejo tại quận Zaña.
Sáng hôm sau, Đức Thánh Cha Lêô sẽ đến Cusco. Vào lúc 10 giờ 30, ngài sẽ gặp gỡ các tín hữu Công giáo tại khu di tích khảo cổ Saqsaywaman và chủ sự giờ Kinh Truyền Tin trước Vương cung Thánh đường địa phương. Vào lúc 13 giờ 05, ngài sẽ bay đến Pucallpa, thuộc vùng Amazon của Peru.
Vào lúc 15 giờ, Đức Thánh Cha Lêô sẽ gặp gỡ hàng giáo sĩ và các nhà lãnh đạo cộng đồng vùng Amazon – theo Cha Bytton, sẽ có 21 nhóm đại diện tham dự – và đọc diễn văn. Sau đó, Đức Thánh Cha sẽ cử hành Thánh lễ, “Thánh lễ đầu tiên của vị Giáo hoàng đương nhiệm tại vùng Amazon – một vùng đất đang bị tàn phá nghiêm trọng bởi hoạt động khai thác mỏ trái phép và những tệ nạn khác – như một dấu chỉ cho thấy sự quan tâm của ngài đối với ngôi nhà chung của chúng ta”, Cha Bytton nói.
Vào lúc 20 giờ, Đức Thánh Cha Lêô sẽ trở lại Callao. Vào ngày cuối cùng của chuyến Tông du, Đức Thánh Cha Lêô sẽ đến thăm một cơ sở do các Nữ tu điều hành tại Callao, nơi đang chăm sóc 60 người cao niên. Trước khi đến Căn cứ Không quân Callao để tham dự nghi thức tiễn biệt, ngài sẽ cử hành Thánh lễ tại Căn cứ Không quân Las Palmas ở Lima.
“Thánh lễ này sẽ là dịp để chúng ta khép lại những ngày tràn đầy ân sủng, hy vọng và tình yêu. Chuyến viếng thăm này sẽ truyền cảm hứng để chúng ta cổ võ công lý và đề cao phẩm giá con người”, Cha Bytton nói.
Đức Thánh Cha Lêô sẽ khởi hành từ Callao trở về Rôma vào lúc 13 giờ 45.
Cha Bytton hy vọng chuyến Tông du của Đức Thánh Cha Lêô XIV đến Peru “sẽ trở thành một bước ngoặt, giúp tất cả chúng ta được tái sinh trong Lễ Hiện Xuống mới này của một Giáo hội hiệp hành”.
Tuần trước, Vatican đã xác nhận rằng Đức Thánh Cha Lêô XIV sẽ có “một số cuộc gặp gỡ” với các nạn nhân bị giáo sĩ lạm dụng trong chuyến Tông du này, sau khi mạng lưới các nạn nhân tại Peru lên tiếng cho rằng lịch trình chuyến đi đã loại họ ra khỏi lịch trình.
Minh Tuệ (theo Crux)
