Hôm thứ Ba, Vatican đã công bố những sửa đổi quan trọng đối với Quyển VI của Bộ Giáo luật, trong đó đề cập đến luật hình sự trong Giáo hội, bao gồm các biện pháp trừng phạt liên quan đến vấn nạn giáo sĩ lạm dụng tình dục.
Các bản sửa đổi, đã được thực hiện hơn một thập kỷ, lần đầu tiên được Đức nguyên Giáo hoàng Benedict XVI ủy quyền với mục đích làm cho các biện pháp trừng phạt hình sự của bộ luật trở nên hiệu quả hơn và được áp dụng đồng đều trong toàn thể Giáo hội.
Đức Thánh Cha Phanxicô đã giới thiệu những thay đổi với Tông Hiến “Pascite Gregem Dei” – Hãy chăn dắt đoàn chiên của Thiên Chúa. Đức Thánh Cha viết rằng những người đã phạm tội “cần cả lòng thương xót và sự sửa phạt từ phía Giáo hội”.
Đức Thánh Cha Phanxicô nói rằng các sửa đổi đã cải thiện “các khía cạnh cơ bản của luật hình sự, chẳng hạn như quyền bào chữa, thời hiệu tố tụng hình sự, [và] xác định chính xác hơn các hình phạt”.
Những sửa đổi cũng đưa các tội danh mới trong lĩnh vực kinh tế và tài chính vào Giáo luật và chuyển các điều luật liên quan đến tội lạm dụng tình dục trẻ vị thành niên và tội khiêu dâm trẻ em từ phần “những tội chống lại các nghĩa vụ đặc biệt của hàng giáo sĩ” sang phần “những tội chống lại sự sống, phẩm giá và tự do của con người”, như CNA đã đưa tin vào đầu tháng này.
Vatican đã khởi xướng việc cải cách Giáo luật vì lo ngại rằng một số bộ phận của Giáo hội không áp dụng các biện pháp trừng phạt hình sự trong bối cảnh của cuộc khủng hoảng lạm dụng đang gia tăng.
“Trong quá khứ, nhiều sự tổn hại đã gây ra do Giáo hội không nhận thức được mối quan hệ mật thiết giữa việc thực thi bác ái và việc viện đến – khi hoàn cảnh và công lý đòi hỏi điều đó – các biện pháp kỷ luật trừng phạt”, Đức Thánh Cha Phanxicô viết trong Tông Hiến “Pascite Gregem Dei”.
“Cách suy nghĩ như vậy – kinh nghiệm dạy chúng ta – có nguy cơ dẫn đến việc sống với hành vi trái ngược với kỷ luật đạo đức, vì biện pháp khắc phục mà chỉ những lời khuyến khích hoặc đề xuất là không đủ. Tình trạng này thường dẫn đến nguy cơ là, theo thời gian, hành vi đó sẽ trở nên chai lỳ đến mức khó sửa chữa hơn và trong nhiều trường hợp tạo ra sự tai tiếng và gây hoang mang cho các tín hữu”.
Đức Thánh Cha Phanxicô đã ký Tông Hiến “Pascite Gregem Dei” vào Lễ trọng Chúa Thánh Thần Hiện xuống và văn bản đã được phát hành vào ngày 1 tháng 6. Những sửa đổi đối với Quyển VI của Bộ Giáo luật sẽ có hiệu lực vào ngày 8 tháng 12 năm 2021.
Tại một cuộc họp báo ở Vatican, Đức Tổng Giám mục Filippo Iannone, Chủ tịch Hội đồng Tòa Thánh về các Văn bản Luật, cơ quan giám sát những thay đổi của Vatican, cho biết rằng đã có những hiểu lầm về mối tương quan giữa công lý và lòng thương xót trong những năm gần đây.
Điều này đã “tạo ra một bầu không khí lỏng lẻo quá mức trong việc áp dụng luật hình sự” trong Giáo hội, Đức Tổng Giám mục Iannone nói.
“Tuy nhiên, sự hiện diện của một số tình huống bất thường trong các cộng đoàn, nhưng trên hết là những vụ bê bối gần đây, xuất hiện từ những vụ việc gây hoang mang và hết sức nghiêm trọng của nạn ấu dâm, đã dẫn đến sự cần thiết phải cải tổ luật hình sự của Giáo hội, tích hợp nó với những cải cách về lập pháp”, Đức Tổng Giám mục Iannone giải thích.
Đức Giám mục Juan Ignacio Arrieta Ochoa de Chinchetru, Thư ký của Hội đồng Giáo hoàng, nhấn mạnh việc Bộ Giáo luật sửa đổi hiện nay bao gồm những tội ác đã được điển hình hóa trong những năm gần đây trong các luật đặc biệt, chẳng hạn như “cố gắng truyền chức cho phụ nữ, ghi âm các cuộc xưng tội, và phạm thánh đối với Thánh Thể”.
Đức Cha Chinchetru cho biết rằng các trường hợp mới được liệt kê trong bộ luật cũng bao gồm việc vi phạm bí mật của Đức Giáo hoàng; việc bỏ sót nghĩa vụ thi hành bản án, sắc lệnh hình sự; việc bỏ qua nghĩa vụ thông báo về hành vi phạm tội; và việc từ bỏ sứ vụ bất hợp pháp.
Đức Ông Markus Graulich, Thư ký của Hội đồng, cho biết trong một cuộc phỏng vấn với CNA Deutsch, đối tác tin tức tiếng Đức của CNA, rằng những thay đổi này đối với Giáo luật là cần thiết vì luật hình sự trước đây “không mấy khả dụng”.
“Ở nhiều nơi, các biện pháp hình phạt chỉ được đề cập đến như một điều khả thi, và toàn bộ văn bản tạo ấn tượng rằng việc áp dụng các hình phạt gần như là tàn nhẫn”, Đức Ông Graulich nói.
“Về vấn đề này, cần phải nhớ rằng luật hình sự đã được đổi mới vào thời điểm khi mà luật pháp trong Giáo hội, và đặc biệt là luật hình sự, về cơ bản còn nhiều vấn đề. Hiện nay – cũng do việc xem xét vấn nạn lạm dụng trẻ vị thành niên – bầu không khí đã khác”.
Bản thân Hội đồng Tòa Thánh về các Văn bản Luật không phải là một nhà lập pháp, nhưng hỗ trợ Đức Giáo hoàng, vốn là nhà lập pháp tối cao của Giáo hội, trong việc soạn thảo và giải thích Giáo luật.
Đức Bênêđíctô XV đã thành lập Hội đồng Giáo hoàng này sau khi ngài ban hành Bộ Giáo luật đầu tiên vào năm 1917. Hội đồng Tòa Thánh về các Văn bản Luật từ đó đóng vai trò giải thích các sắc lệnh của Công đồng Vatican II và sửa đổi Bộ Giáo luật. Một bộ luật mới cho Giáo hội Công giáo Latinh đã được ban hành vào năm 1983, và một bộ luật cho các Giáo hội Công giáo Đông phương cũng đã được ban hành vào năm 1990.
Hội đồng đã làm việc hơn một thập kỷ để sửa đổi Quyển VI của Bộ Giáo luật, được xuất bản vào ngày 1 tháng Sáu.
Đức Tổng Giám mục Iannone nói: “Sự sửa đổi này, được trình bày hôm nay, thứ Ba ngày 1 tháng 6, do đó, là cần thiết và được chờ đợi từ lâu, có mục đích là làm cho các quy tắc hình phạt phổ quát hơn bao giờ hết phù hợp hơn để bảo vệ công ích và bảo vệ cá nhân các tín hữu, phù hợp hơn với đòi hỏi công lý, và hiệu quả hơn cũng như đầy đủ hơn trong bối cảnh Giáo hội ngày nay”.
Minh Tuệ (theo CNA)
