Ảnh: Photographee.eu / Shutterstock
Hôm thứ Ba, Vatican đã kêu gọi xem xét lại việc chăm sóc những người cao tuổi trong một tài liệu lập luận rằng người cao tuổi được chăm sóc tốt nhất trong một môi trường giống như mái ấm gia đình hơn là trong một bệnh viện.
Học viện Giáo hoàng về Sự sống đã xuất bản tài liệu 6.000 từ vào ngày 9 tháng 2 về sự cần thiết cần phải cải thiện việc chăm sóc xã hội và mục vụ cho người cao tuổi, đặc biệt là sau tác động tàn phá của đại dịch coronavirus đối với các viện dưỡng lão trên toàn thế giới.
“Trong đợt đại dịch đầu tiên, một phần đáng kể các trường hợp tử vong do COVID-19 xảy ra ở các cơ sở dành cho những người cao tuổi, những nơi lẽ ra phải bảo vệ ‘thành phần mong manh nhất của xã hội’, và nơi mà, thay vào đó, các trường hợp tử vong xảy ra nhiều hơn ở tư gia và môi trường gia đình”, tài liệu cho biết.
Học viện Giáo hoàng kêu gọi việc “thay đổi não trạng sâu sắc và cách tiếp cận” để chăm sóc những người lớn tuổi, đề cập đến con số không tương xứng của các trường hợp tử vong liên quan đến coronavirus như một ví dụ về sự thất bại của việc “đưa những người cao niên vào các an dưỡng viện” một cách phổ biến, và đồng thời gọi đó là một biểu hiện của “nền văn hóa thải loại”.
“Việc đưa những người cao niên vào các an dưỡng viện, đặc biệt là những người dễ bị tổn thương nhất và cô đơn nhất, được đề xuất như là giải pháp khả thi duy nhất để chăm sóc họ, trong nhiều bối cảnh xã hội cho thấy sự thiếu quan tâm và sự nhạy bén đối với những người yếu thế, những người mà họ muốn sử dụng các phương tiện và tài chính để đảm bảo sự chăm sóc tốt nhất có thể cho những người cần nó nhất, trong một môi trường thân mật hơn. Việc cô lập những người cao tuổi là một biểu hiện rõ ràng của điều mà Đức Thánh Cha Phanxicô đã gọi là ‘nền văn hóa thải loại”, tài liệu cho biết.
Học viện Giáo hoàng nhấn mạnh rằng mái ấm gia đình là môi trường tốt nhất để tôn trọng “phẩm giá đầy đủ của những người cao tuổi”, những người mà cuộc sống của họ thường được đánh dấu bằng sự đau khổ.
“Ngay trong những năm còn là Tổng Giám mục Địa phận Buenos Aires, Đức Thánh Cha Phanxicô đã nhấn mạnh rằng ‘việc loại bỏ những người lớn tuổi khỏi đời sống gia đình và xã hội là biểu hiện của một quá trình đồi bại và sai lầm, trong đó không còn bất kỳ hành động nào của sự quảng đại cho đi, và sự thịnh hành của cảm thức rằng cuộc sống không chỉ là cho và nhận, đó là một thị trường… Việc loại bỏ những người cao niên là một sự nguyền rủa mà xã hội của chúng ta thường tự gây ra cho mình’”, tài liệu cho biết, trích một tuyên bố vào năm 2013 của Đức Hồng y Jorge Mario Bergoglio trước khi trở thành Giáo hoàng.
Tài liệu cũng thừa nhận rằng có rất nhiều người thiếu sự hỗ trợ của môi trường gia đình lý tưởng và do đó kêu gọi một khuôn khổ khác kết nối các thế hệ khác lại với nhau.
“Các viện dưỡng lão nên được tái mở rộng… tức là cung cấp một số dịch vụ của họ trực tiếp tại nơi cư trú của những người lớn tuổi: nhập viện tại chỗ, chăm sóc người đơn thân với các phản ứng hỗ trợ cường độ thấp hoặc cao dựa trên những nhu cầu cá nhân, nơi các dịch vụ chăm sóc sức khỏe và xã hội tích hợp và các dịch vụ chăm sóc tại nhà là trụ cột của một mô hình mới và hiện đại”, tài liệu cho biết.
Tài liệu cũng kêu gọi những thay đổi đối với các thành phố để làm cho các viện dưỡng lão trở nên dễ sinh sống hơn cho những người cao tuổi.
Tài liệu cho biết: “Dữ liệu cho chúng ta biết rằng dân số cao tuổi ở thành thị đang tăng nhanh hơn ở khu vực nông thôn và mức độ tập trung của người cao tuổi trong đó cao hơn… Theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới, vào năm 2050, sẽ có hai tỷ người trên 60 tuổi trên toàn thế giới: do đó, cứ năm người sẽ có một người cao tuổi. Chính vì vậy, điều cần thiết là làm cho các thành phố của chúng ta trở thành những nơi hòa nhập và chào đón người cao tuổi, và nói chung, tất cả mọi thành phần yếu thế trong xã hội”.
Học viện Giáo hoàng về Sự sống đề nghị các Giáo phận, Giáo xứ và các cộng đoàn Dòng tu suy tư về cách chăm sóc mục vụ cho những người cao tuổi một cách chu đáo hơn.
“Một người già đi không phải đang tiến gần đến gần đến sự kết thúc, mà là sự huyền nhiệm của sự vĩnh hằng; để hiểu điều đó họ cần đến gần với Thiên Chúa và sống trong mối tương quan với Ngài. Việc chăm sóc đời sống tâm linh của những người lớn tuổi, nhu cầu về mật thiết với Chúa Kitô và chia sẻ đức tin là một nhiệm vụ của đức ái trong Giáo hội”, tuyên bố nói.
Tài liệu trích dẫn “Thư gửi Giới cao niên” năm 1999 của Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II: “Cần phải khôi phục lại quan điểm đúng đắn để từ đó nhìn nhận cuộc sống một cách tổng thể. Và quan điểm đúng đắn là sự vĩnh cửu, mà cuộc sống là một sự chuẩn bị quan trọng trong mọi giai đoạn. Tuổi già cũng có vai trò nhất định trong quá trình trưởng thành tiệm tiến này của con người trên cuộc hành trình tiến về cõi vĩnh hằng. Nếu cuộc đời là một cuộc hành hương hướng về mầu nhiệm của Thiên Chúa, thì tuổi già là khoảng thời gian mà chúng ta hướng đến ngưỡng cửa của mầu nhiệm này một cách tự nhiên nhất”.
Đức Thánh Cha Phanxicô gần đây đã công bố Ngày Thế giới Ông bà và Bậc cao niên, sẽ diễn ra hàng năm vào tháng Bảy.
Đức Tổng Giám mục Vincenzo Paglia, Chủ tịch Học viện Giáo hoàng về Sự sống, cho biết rằng việc Đức Thánh Cha Phanxicô thiết lập sự kiện thường niên mới này trong Giáo hội là “một lời mời gọi các tín hữu phát triển trong họ và xung quanh họ một sự nhạy cảm mới cũng như quan tâm đến bậc ông bà và những người cao tuổi”.
“Đó chính là trách nhiệm của Giáo hội”, Đức TGM Paglia phát biểu trong một cuộc họp báo ở Vatican vào ngày 9 tháng 2.
“Chúng ta có nghĩa vụ đối với các bậc cao niên, đối với tất cả những người sẽ trở nên như vậy trong những năm tới. Mức độ văn minh của một thời đại… được đo bằng cách chúng ta đối xử với những người yếu thế hơn và mỏng manh hơn”.
Minh Tuệ (theo CNA)
