Đức Thánh Cha Phanxicô xức tro trên đầu của một Hồng y trong Thánh lễ Thứ Tư Lễ Tro tại Vương cung Thánh đường Thánh Phêrô vào ngày 17 tháng 2 năm 2021 (Ảnh: Truyền thông Vatican)
Khai mạc Phụng vụ Mùa Chay, hôm thứ Tư ngày 17/2, Đức Thánh Cha Phanxicô chia sẻ rằng 40 ngày tới phải là thời gian của sự hoán cải, trong đó các Kitô hữu từ bỏ những thói hư tật xấu và những thứ đang kìm hãm họ, và trở về với cội nguồn của sự chữa lành và tình yêu, đó là Đức Kitô.
Khi Phụng vụ Mùa Chay bắt đầu và các Kitô hữu suy ngẫm về những lời của Thiên Chúa phán qua tiên tri Giô-en, “Các ngươi hãy hết lòng trở về với Ta”, Đức Thánh Cha Phanxicô đề nghị suy ngẫm về hình ảnh của Chúa Giêsu trên thập giá, đồng thời gọi đó là ‘chiếc ngai thầm lặng của Thiên Chúa’.
Qua những vết thương của Đức Kitô, “Chúng ta nhận ra sự trống rỗng, những thiếu sót của mình, những vết thương của tội lỗi và tất cả những tổn thương mà chúng ta đã trải qua”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói. “Tuy nhiên, ở đó, chúng ta thấy rõ rằng Thiên Chúa không buộc tội bất cứ ai, nhưng mở rộng vòng tay để ôm lấy chúng ta”.
“Bằng cách hôn lên những vết thương đó, chúng ta sẽ nhận ra rằng ở đó, nơi những vết thương đau đớn nhất trong cuộc đời, Thiên Chúa đang chờ đợi chúng ta với Lòng thương xót vô biên của Ngài. Bởi vì ở đó, nơi chúng ta là những kẻ dễ bị tổn thương nhất, nơi chúng ta cảm thấy xấu hổ tủi nhục nhất, Ngài đã đến để gặp gỡ chúng ta”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói. “Và giờ đây, Thiên Chúa mời gọi chúng ta quay trở về với Ngài, hầu khám phá niềm vui được yêu thương”.
Đức Thánh Cha Phanxicô chia sẻ trong Thánh lễ Thứ Tư Lễ Tro được truyền trực tiếp, đánh dấu sự khởi đầu của Mùa Chay của Giáo hội Công giáo, kỷ niệm 40 ngày Chúa Giêsu chay tịnh trong sa mạc trước khi bắt đầu sứ vụ công khai.
Do những biện pháp hạn chế liên tục đối với các cuộc tụ họp công cộng do đại dịch coronavirus, Thánh lễ không mở cửa cho công chúng nhưng được cử hành riêng tư tại Vương Cung Thánh Đường Thánh Phêrô với một số vị Giám chức cùng đồng tế, giúp lễ và một số tín hữu hiện diện. 30 Hồng y đã cùng đồng tế trong Nghi thức Phụng vụ Thứ Tư Lễ Tro.
Trong bài giảng của mình, Đức Phanxicô nhắc lại những lý do mà các Kitô hữu đôi khi tự tạo ra cho mình để trì hoãn việc đáp lại lời mời gọi hoán cải của Thiên Chúa, trì hoãn việc cầu nguyện và làm những việc phúc đức cho đến “ngày mai”.
“Trong cuộc sống này, chúng ta sẽ luôn có những điều phải làm và đưa ra những lý do, nhưng giờ đây chính là lúc để trở về với Thiên Chúa”, Đức Phanxicô nói, và đồng thời nhấn mạnh rằng Mùa chay không quá nhấn mạnh đến những hy sinh nhỏ nhặt hay những điều đã từ bỏ bởi vì đó là “sự phân biệt quả tim của chúng ta hướng về đâu”.
Đức Thánh Cha Phanxicô kêu gọi những người hiện diện và những người theo dõi qua buổi phát trực tiếp hãy tự vấn bản thân: “Hệ thống định vị của cuộc đời tôi đang đưa tôi đến đâu – hướng về Thiên Chúa hay về phía chính tôi? Tôi có sống đẹp lòng Thiên Chúa không, hay tôi sống để được chú ý, để được khen ngợi và thăng tiến? Có phải tôi mang trong mình quả tim ‘do dự’, tiến một bước rồi lùi một bước? … Tôi có mãn nguyện với thói đạo đức giả của mình, hay tôi cố gắng giải thoát trái tim mình khỏi thói ăn ở hai lòng và sự giả dối đang trói buộc nó?”.
Mùa Chay, Đức Thánh Cha Phanxicô nói, vừa là cuộc trở về với Thiên Chúa vừa là “cuộc xuất hành” khỏi những thứ nô lệ cho những điều mang lại sự tự do. Cám dỗ khi thực hiện cuộc hành trình này, Đức Thánh Cha Phanxicô tiếp tục, đó là tiếp tục nhìn lại quá khứ, bám vào những thói quen và ngẫu tượng trước đây.
“Cuộc hành trình trở về với Thiên Chúa của chúng ta bị chặn lại bởi những ràng buộc không lành mạnh của chúng ta, bị kìm hãm bởi những cạm bẫy tội lỗi của chúng ta, bởi sự an toàn giả tạo của tiền của và vẻ bề ngoài của nó, bởi sự tê liệt của những sự bất mãn của chúng ta”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói, đồng thời nhấn mạnh rằng để cuộc hành trình này được thành công, “chúng ta phải phơi bày những ảo tưởng này”.
Sau đó, Đức Thánh Cha Phanxicô đã đề cập một số nhân vật trong Kinh Thánh, bao gồm người con hoang đàng và người mắc bệnh cùi đã quay lại với Chúa Giêsu để cảm ơn vì sự chữa lành của Người, như những ví dụ điển hình về những thái độ đúng đắn.
Giống như người con hoang đàng, vốn chỉ có thể đứng dậy sau khi nhận được sự tha thứ của cha mình, cũng giống như các Kitô hữu, Đức Thánh Cha Phanxicô nói, thúc giục các tín hữu đi xưng tội, điều mà Ngài gọi là “bước khởi đầu trên cuộc hành trình trở về của chúng ta”.
Đức Thánh Cha Phanxicô cũng đưa ra lời khuyên cho các Linh mục ngồi tòa giải tội.
“Tôi khuyên các cha giải tội, hãy trở nên giống như những người cha, không phải bằng đòn roi, nhưng hãy ôm hôn”.
Quay lại hình ảnh của người mắc bệnh cùi, là một trong 10 người được Chúa Giêsu chữa lành nhưng là người duy nhất quay trở lại với Chúa Giêsu sau đó, Đức Phanxicô chia sẻ rằng trong khi tất cả đều được chữa lành, người đàn ông này là người duy nhất được cứu độ, vì “đã trở về với Chúa Giêsu”.
“Tất cả chúng ta đều có những bệnh tật yếu đuối về tâm linh mà chúng ta không thể tự chữa lành được. Tất cả chúng ta đều có những thói hư tật xấu đã ăn sâu vào con người mình mà chúng ta không thể tự mình nhổ bỏ. Tất cả chúng ta đều có những nỗi sợ hãi có thể gây tê liệt mà chúng ta không thể tự mình vượt qua”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói, và đồng thời cũng cho biết thêm rằng: “Chúng ta cần noi gương người mắc bệnh cùi đó, người đã trở lại với Chúa Giêsu và quỳ xuống chân Ngài. Chúng ta cần sự chữa lành của Chúa Giêsu”.
Đức Thánh Cha Phanxicô chỉ vào những nắm tro sẽ được xức trên đầu mỗi người trong nghi lễ Thứ Tư Lễ Tro, đồng thời chia sẻ rằng chúng như một lời nhắc nhở rằng “chúng ta không nên sống cuộc đời của mình để đuổi theo bụi tro, đuổi theo những thứ ở đây hôm nay và sẽ biến mất vào ngày mai”.
Thay vào đó, Đức Thánh Cha Phanxicô thúc giục các tín hữu cầu xin Chúa Thánh Thần thắp lại trong họ “ngọn lửa ca ngợi”, mà Ngài nói, “làm tiêu tan đống tro tàn của sự than vãn và cam chịu”.
Đức Phanxicô nhấn mạnh rằng trong khi các Kitô hữu đang thực hiện cuộc hành trình của mình, họ không bao giờ là người chủ động. Lý do duy nhất để có thể trở về với Thiên Chúa, Đức Thánh Cha Phanxicô nói, là bởi vì Chúa Giêsu trước hết đã “đến với chúng ta”.
“Vì sự cứu rỗi của chúng ta, Chúa Giêsu đã tự hạ mình hơn những gì chúng ta có thể tưởng tượng. Ngài đã tự đồng hóa với những kẻ tội nhân, Ngài bằng lòng chịu chết… Không bỏ rơi chúng ta nhưng đồng hành với chúng ta trên cuộc hành trình của chúng ta, Chúa Giêsu đã ôm lấy tội lỗi và sự chết của chúng ta”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói.
“Cuộc hành trình của chúng ta sau đó cũng chính là để Ngài nắm lấy tay chúng ta. Người Cha chào mời chúng ta trở về nhà cũng chính là Đấng đã bỏ nhà để đi tìm chúng ta; Thiên Chúa chữa lành chúng ta cũng chính là Đấng đã tự mình gánh chịu đau khổ trên thập giá”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói.
Đức Thánh Cha Phanxicô cũng nhấn mạnh rằng cuộc hành trình hướng tới sự giao hòa với Thiên Chúa này không phụ thuộc vào sức mạnh hay khả năng của mỗi người mà dựa trên tính ưu việt của các hành động của Thiên Chúa.
“Điều giúp chúng ta quay trở lại với Thiên Chúa không phải là khả năng hay công trạng của chúng ta, mà là ân sủng của Ngài ban cho chúng ta”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói. “Chúa Giêsu nói rõ điều này trong Phúc Âm: điều khiến chúng ta trở nên công chính không phải là sự công chính mà chúng ta thể hiện trước mặt người khác, mà là mối tương quan khắng khít của chúng ta với Chúa Cha”.
“Sự khởi đầu của việc quay trở lại với Thiên Chúa chính là việc thừa nhận sự của thiếu thốn chúng ta đối với Ngài và Lòng thương xót của Ngài. Đây là con đường đúng đắn, con đường của sự khiêm tốn”, Đức Thánh Cha Phanxicô nói.
Minh Tuệ (theo Crux)
