Quốc vụ khanh Toà Thánh, Đức Hồng Y Pietro Parolin, cho biết chuyến viếng thăm 3 ngày của Đức Thánh Cha Phanxicô tới Budapest sẽ chứng tỏ cam kết của ngài trong việc xây dựng một xã hội huynh đệ hơn nơi một châu Âu bị thương tích bởi chiến tranh và đang trải qua “cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất về người tị nạn kể từ Thế chiến thứ hai”.
Những công tác chuẩn bị cuối cùng đang được gấp rút ở Hungary cho chuyến viếng thăm của Đức Thánh Cha Phanxicô, người sẽ có mặt tại Budapest từ ngày 28 tháng 4 cho đến cuối tháng. Đó là một chuyến Tông du mà Đức Thánh Cha sẽ gặp gỡ các tín hữu lần thứ hai tại “hòn ngọc của sông Danube”, tiếp theo sau chuyến viếng thăm của ngài vào năm 2021 nhân dịp Đại hội Thánh Thể Quốc tế. Ngài là vị Giáo hoàng thứ hai thực hiện chuyến Tông du đến quốc gia này, sau Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II vào năm 1991 và 1996.
Trong ba ngày, các sự kiện sẽ tập trung ở thủ đô. Có rất nhiều kỳ vọng đối với chuyến viếng thăm của Đức Thánh Cha. Một số người đang hy vọng gặp được Đấng Kế Vị Thánh Phêrô, người sẽ đến để thi hành sứ mạng truyền giáo của mình nhằm củng cố anh chị em trong đức tin.
Một số người đang mong đợi những lời của Đức Thánh Cha về chủ đề gia đình và việc tiếp nhận người khác: “Ở châu Âu, chúng ta đang trải qua cuộc khủng hoảng tị nạn nghiêm trọng nhất kể từ Thế chiến thứ hai”, Quốc Vụ Khanh Tòa Thánh, Đức Hồng y Pietro Parolin, cho biết. Trong cuộc phỏng vấn này với truyền thông Vatican, Đức Hồng Y Parolin đã nói về “đức tin sống động của Hungary”, đồng thời lưu ý rằng “sau khi vượt qua giai đoạn của những đe dọa của chủ nghĩa cộng sản”, các tín hữu, và đặc biệt là giới trẻ, phải đối mặt với những thách thức “dường như vô thưởng vô phạt” của chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa tiêu dùng.
Kính thưa Đức Hồng Y Parolin, chuyến Tông du thứ 41 của Đức Thánh Cha Phanxicô sẽ là Hungary, một quốc gia vững vàng trong đức tin đã từng chịu đựng chế độ độc tài cộng sản. Chuyến viếng thăm này diễn ra như thế nào?
Tôi có thể nói rằng chuyến viếng thăm này giống như một sự hoàn thành một lời hứa. Như chúng ta đã biết, cách đây một năm rưỡi, Đức Thánh Cha đã đến Budapest, vào tháng 9 năm 2021, để bế mạc Đại hội Thánh Thể Quốc tế; và trong bối cảnh đó, ngoài Thánh lễ trọng thể, đã có một số cuộc gặp gỡ: ở cấp độ riêng với chính quyền, rồi với các Giám mục, và cuối cùng với các Kitô hữu thuộc các giáo phái khác và với đại diện của các cộng đồng Do Thái.
Giờ đây, với chuyến Tông du mà ngài sắp thực hiện, trước hết Đức Thánh Cha có ý định tiếp tục và hoàn thành chuyến viếng thăm Budapest trước đây của ngài, và do đó, chuyến đi sẽ được dành phần lớn cho các cuộc gặp gỡ với các nhóm khác nhau, với các thành phần khác nhau của người dân Hungary. Các cuộc họp chung được lên kế hoạch với chính quyền dân sự; với các Giáo sĩ, Phó tế, những người sống đời tận hiến và nhân viên mục vụ; với thế giới của những người bị gạt ra bên lề xã hội – trước hết chúng tôi nghĩ đến nhiều người tị nạn đến từ quốc gia láng giềng Ukraine; với những người trẻ tuổi – chúng ta đang gần kề Đại hội Giới trẻ Thế giới sẽ được tổ chức lần này tại lục địa Châu Âu, vào tháng 8, tại Lisbon; và sau đó với thế giới văn hóa.
Chuyến viếng thăm tập trung vào thủ đô Budapest, sẽ không có điểm dừng nào khác. Tại sao?
Trên hết, nó được chọn vì điều này giúp có thể tập trung nhiều cuộc gặp gỡ nhất có thể ở thủ đô, tránh việc đi lại và có nhiều thực tế khác nhau của đất nước hội tụ tại Budapest – một thành phố, nhân tiện, sẽ tổ chức một sự kiện kỷ niệm quan trọng trong năm nay, kỷ niệm 150 năm thành lập.
Đức Thánh Cha Phanxicô sẽ hiện diện ở ngay trung tâm của Châu Âu bị chiến tranh tàn phá. Hungary giáp Ukraine. Ý nghĩa của sự hiện diện của Đức Thánh Cha là gì?
Chuyến viếng thăm này đã được lên kế hoạch từ lâu và do đó chủ yếu không bị thúc đẩy bởi tình hình hiện tại, được đánh dấu bởi cuộc chiến ở Ukraine. Tuy nhiên, như chúng ta biết, Đức Thánh Cha hết sức bận tâm đến thảm kịch đang được kéo dài này, và tôi chắc chắn rằng trong chuyến viếng thăm này, không một cơ hội nào nhằm thúc đẩy hòa bình sẽ bị bỏ qua. Do đó, sự quan tâm đặc biệt này của Đức Thánh Cha cũng làm phong phú thêm sự hiện diện của ngài ở Hungary với sự khuyến khích cam kết nghiêm túc hơn cho hòa bình.
Hungary nỗ lực cam kết hỗ trợ gia đình và Đức Thánh Cha luôn bận tâm đến những người trẻ tuổi và các bậc ông bà. Liệu cuộc gặp gỡ này với Người Kế Vị Thánh Phêrô có khuyến khích việc xây dựng những cầu nối giữa các thế hệ và các quốc gia không?
Chắc chắn nó cũng sẽ mang lại kết quả như vậy. Chúng ta hãy nhớ rằng cách đây 2 năm trước, vào năm 2021, Đức Thánh Cha đã quyết định thiết lập Ngày Thế giới Ông bà và Người cao tuổi, hàng năm rơi vào Chúa nhật thứ tư của tháng Bảy, và năm nay sẽ là ngày 23 tháng 7. Và trong bối cảnh của Hungary, chủ đề này càng có tính thời sự nếu xét đến việc Tổng thống – người đồng thời giữ chức Bộ trưởng Bộ Gia đình nhiệm kỳ 2020 – 2021 – rất quan tâm đến gia đình; chúng ta cũng có thể nhận thấy điều này khi bà đến thăm Đức Thánh Cha ở đây và chúng tôi đã gặp gỡ bà tại Phủ Quốc Vụ Khanh. Đây là một sự quan tâm đến yếu tố cơ bản nhất nhưng cũng quan trọng nhất của bất kỳ xã hội nào.
Đối với tôi, dường như sự chung sống hài hòa giữa các thành viên trong một gia đình sẽ tạo ra những tác động tích cực. Giả sử nó có hiệu ứng domino đối với nhiều gia đình hơn, v.v. Và do đó, bắt đầu từ gia đình, người ta cũng có thể nỗ lực xây dựng các xã hội hòa bình hơn. Do đó, chúng ta hy vọng rằng, trên cơ sở của cầu nối gia đình giữa các thế hệ này, nhịp cầu hòa bình cũng có thể được xây dựng giữa các quốc gia.
Đất nước này là trung tâm của dòng người di cư trên tuyến đường Balkan và của những người chạy trốn khỏi cuộc chiến giữa Moscow và Kiev. Tại Nhà thờ Thánh Elizabeth của Hungary sẽ có một cuộc gặp gỡ với người nghèo và người tị nạn, như Đức Hồng y cũng đã đề cập trước đó. Liệu chuyến viếng thăm của Đức Thánh Cha có thôi thúc nhiều hơn nữa để nhận ra và do đó giúp đỡ những người đang gặp khó khăn không?
ở châu Âu, chúng ta đang trải qua cuộc khủng hoảng tị nạn nghiêm trọng nhất kể từ Thế chiến thứ hai: hơn 8 triệu người tị nạn Ukraine đã vượt biên vào Liên minh châu Âu. Và Hungary, trong tình huống này, đã cam kết mở cửa biên giới cho những người chạy trốn chiến tranh ở Ukraine, và hơn 4 triệu người đã đi qua Hungary, trực tiếp từ Ukraine hoặc từ Romania. Và mặc dù chỉ còn lại một số ít – con số đưa ra là khoảng 35.000 – Giáo hội Công giáo địa phương, đặc biệt thông qua Caritas, cũng như với sự giúp đỡ của chính phủ, đã nỗ lực hết sức để chào đón và chăm sóc những người tị nạn này khi họ tiếp tục cuộc hành trình của họ đến các nước châu Âu khác. Và một phần của công việc này cũng nhằm ngăn chặn phụ nữ và trẻ em nói riêng trở thành nạn nhân của nạn buôn người.
Tuy nhiên, đồng thời, Giáo hội vẫn lo ngại về tình hình di cư bất thường dọc theo tuyến đường Balkan và tình hình khó khăn mà nhiều người phải đối mặt, chẳng hạn như dọc biên giới giữa Hungary và Serbia. Mặc dù nhiều người trong số những người ở biên giới không phải là người tị nạn, nhưng hầu hết đều cần được bảo vệ và tất cả phải được đối xử với sự tôn trọng mà họ xứng đáng được hưởng như những con người.
Nhưng chúng tôi cũng chỉ ra rằng, và làm như vậy là đúng đắn, đây là vấn đề không chỉ liên quan đến riêng Hungary mà tất cả các quốc gia trong khu vực, đặc biệt là các quốc gia dọc biên giới với Liên minh châu Âu, đang phải vật lộn để đối phó dòng người di cư hỗn hợp ngày càng gia tăng từ các quốc gia có xung đột và nghèo đói cùng cực. Theo nghĩa này, toàn châu Âu phải tìm cách chịu trách nhiệm về những người đang vật lộn tìm kiếm một cuộc sống tốt đẹp hơn trong biên giới của mình. Và điều này, tất nhiên, bao gồm cả việc giúp đỡ những người di cư ở lại quốc gia xuất xứ của họ, trong hòa bình và an ninh, để họ không bị buộc phải chạy trốn hoặc tìm kiếm hòa bình, an ninh và việc làm tử tế ở nước ngoài.
Có rất nhiều kỳ vọng ở đất nước này: Giáo hội và chính phủ đang cộng tác làm việc để mang đến cho mọi người cơ hội tham gia cuộc gặp gỡ với Đức Giáo hoàng. Ví dụ, việc di chuyển đến các địa điểm của chuyến viếng thăm sẽ được miễn phí. Vậy cả nước có đức tin sống động?
Đức tin của người dân Hungary là một đức tin sống động và đáng ngưỡng mộ, đặc biệt gắn liền với nhiều vị Thánh được tôn kính trong nước, từ Thánh Martin, Thánh Stephen, cho đến Thánh Elizabeth.
Nhưng đó cũng là một đức tin đã được chứng minh một cách hào hùng bởi những nhân vật gần đây: Hãy nghĩ đến các vị tử đạo và các Cha giải tội liên quan đến thời kỳ bách hại vô thần – làm sao có thể chúng ta không nhớ đến hình ảnh tiêu biểu của Đức Hồng Y József Mindszenty khả kính! Đó là một đức tin, do đó, được rèn giũa qua đau khổ và được thực hành trong nhiều năm bởi một Giáo hội ẩn mình, giống như một hạt giống sau đó nảy mầm và phát triển sau nhiều năm bị đàn áp.
Hungary là một quốc gia có đức tin sống động, và trong hoàn cảnh thay đổi hiện nay, chúng ta có thể nói, cần giữ cho đức tin này tồn tại, ghi nhớ rằng chúng ta đang sống trong một bối cảnh khác với bối cảnh trong quá khứ, trong một bối cảnh – như Đức Thánh Cha đã nhiều lần nhắc nhở chúng ta – không chỉ là thời gian thay đổi, mà là sự thay đổi của thời đại.
Và do đó, có những thách thức mới phải đối mặt, liên quan đến hàng giáo sĩ, liên quan đến giới trẻ: đó là những thách thức của một đức tin, vốn đã vượt qua giai đoạn của những đe dọa của chủ nghĩa cộng sản, hiện đang phải đối mặt với những thách thức khác, chẳng hạn những thách đố dường như vô thưởng vô phạt hơn, những thách thức của chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa tiêu dùng.
Kính thưa Đức Hồng y, ngài mong đợi điều gì từ chuyến viếng thăm này?
Việc Đức Thánh Cha sẽ hoàn thành các mục tiêu mà ngài đề ra khi đến Hungary và hoàn thành chuyến viếng thăm trước đó; do đó, luôn luôn có khía cạnh về vị Mục tử hoàn vũ, người củng cố đức tin cho anh chị em mình, ở đó ‘củng cố đức tin’ cũng có nghĩa là an ủi, khích lệ, khởi động lại vẻ đẹp của việc loan báo Chúa Giêsu. Chính khẩu hiệu của chuyến viếng thăm đưa chúng ta đến điều này: “Chúa Kitô là tương lai của chúng ta”; nó hướng đến niềm hy vọng nhân danh Tin Mừng và phải thực hiện chính xác mục đích ưu tiên của Triều đại Giáo hoàng của Đức Thánh Cha Phanxicô, như ngài đã bày tỏ điều đó trong Tông huấn Evangelii Gaudium, cổ võ hoạt động truyền giáo, của một Giáo hội đi ra ngoài thế giới để làm chứng cho vẻ đẹp của Tin Mừng của Chúa Giêsu.
Và chuyến viếng thăm cũng sẽ là cơ hội để ôm lấy một dân tộc mà Đức Thánh Cha đặc biệt yêu quý kể từ thời các Nữ tu Hungary mà ngài đã gặp gỡ ở Argentina.
Và cuối cùng, tôi trích dẫn một số lời của Đức Thánh Cha, những lời ngài đã nói hôm Chúa nhật sau giờ Kinh Lạy Nữ Vương Thiên Đàng: “Đó cũng sẽ là một cuộc hành trình đến trung tâm châu Âu, mà ở đó những ngọn gió lạnh giá của chiến tranh vẫn tiếp tục thổi, trong khi sự di chuyển của rất nhiều người. đặt các vấn đề nhân đạo cấp bách vào chương trình nghị sự”.
Minh Tuệ (theo Vatican News)