Từ những tàn tích của người Inca trên vùng núi cao Andes cho đến Thánh lễ với 100.000 người tham dự tại Amazon, ngày bận rộn nhất trong chuyến Tông du của Đức Thánh Cha Lêô XIV tại Peru đã đặt đức tin bình dân và các dân tộc sinh sống trong vùng rừng nhiệt đới vào vị trí trung tâm.

Đức Thánh Cha Lêô XIV trước khi cử hành Thánh lễ tại Làng Thể thao Khu vực Ucayali ở Pucallpa, Peru, vào ngày 15 tháng 11 năm 2026( Ảnh: ANDINA/Daniel Bracamonte)
Chúa nhật ngày 15 tháng 11, ngày trọn vẹn cuối cùng trong chuyến Tông du Nam Mỹ, là ngày có lịch trình đòi hỏi nhiều thể lực nhất và phạm vi địa lý rộng lớn nhất trong chuyến viếng thăm 3 quốc gia của Đức Thánh Cha Lêô XIV. Chỉ trong vài giờ đồng hồ, ngài đã đi qua vùng sa mạc ven biển, vùng cao nguyên Andes và rừng nhiệt đới Amazon.
Đức Thánh Cha Lêô XIV, nay đã 71 tuổi, đã cho thấy sức bền đáng nể, chỉ một tháng sau khi trải qua cuộc phẫu thuật ung thư phổi, trong đó một phần phổi phải của ngài đã bị cắt bỏ. Trong suốt chuyến đi, Đức Thánh Cha Lêô không hề tỏ ra mệt mỏi, ngay cả vào sáng hôm Chúa nhật, khi ngài chủ sự giờ cầu nguyện tại một địa điểm khảo cổ nằm ở độ cao hơn 12.000 feet (khoảng 3.658 mét) so với mực nước biển.
Sự kiện này là dịp tôn vinh lòng đạo đức bình dân được thể hiện qua những truyền thống như lễ hội, các cuộc hành hương và những đoàn rước.
“Tôi mời gọi anh chị em hãy biến những lễ hội này thành trường học của tình huynh đệ và đức bác ái, nơi mọi người cùng nhau lao động, cầu nguyện, vui chơi và cũng biết quan tâm đến những người túng thiếu, để tất cả có thể vui tươi và hiệp nhất trước mặt Thiên Chúa”, Đức Thánh Cha Lêô nói với cộng đoàn tham dự, theo ước tính của chính quyền địa phương có khoảng 100.000 người. Ước tính nửa triệu người đã đứng dọc các tuyến đường để chào đón Đức Thánh Cha khi ngài di chuyển từ sân bay đến địa điểm cử hành sự kiện.
Một số người đã phải rất vất vả mới có thể đến được cao nguyên nhìn xuống thành phố Cusco.
“Tôi đã phải cực kỳ vất vả, bởi vì tôi đã cao tuổi và phải tự mình leo lên đây. Những đứa trẻ, những thanh niên cứ thế vượt qua tôi, còn tôi thì chẳng thể chạy nổi. Thế nhưng, cuối cùng tôi cũng đã đến nơi. Tôi đang hiện diện trước Đức Thánh Cha”, bà Ana María Nina Delgado, đến từ vùng Arequipa, miền Nam Peru, chia sẻ.
Công viên Khảo cổ Quốc gia Saqsaywaman từng là một trung tâm nghi lễ linh thiêng của người Inca, được biết đến với tên gọi “Ngôi nhà Mặt trời”. Ngày nay, nơi đây là địa điểm tổ chức trở lại Lễ hội Mặt trời.
Sau cuộc gặp gỡ, Đức Thánh Cha Lêô đã chủ sự giờ Kinh Truyền Tin tại quảng trường trước Nhà thờ Chính tòa Cusco. Ngài thông báo sẽ trao tặng một tấm khăn phủ để che tượng Chúa Tể các trận động đất, tượng Chúa Giêsu chịu đóng đinh được tôn kính như Đấng Bảo trợ thành phố và theo truyền thống được tin là đã làm cho trận động đất năm 1650 chấm dứt cách lạ lùng.
Vào buổi chiều, Đức Thánh Cha đã đến một vùng sinh thái hoàn toàn khác biệt: vùng đất thấp ẩm ướt của rừng nhiệt đới Amazon. Tại đây, ngài cử hành Thánh lễ cho cộng đoàn bao gồm khoảng 100.000 người tại một sân vận động ở thành phố Pucallpa.
Trong bài giảng, Đức Thánh Cha đã liên hệ tình trạng nghèo đói tại khu vực này với những mối đe dọa đối với tài nguyên thiên nhiên ở đó.
“Mọi hình thức bóc lột lao động đều là hành vi cướp phá môi trường”, ngài nói. “Bạo lực chống lại con người cũng là bạo lực chống lại trái đất, và bạo lực chống lại trái đất cũng là bạo lực chống lại con người”.
Những lời của Đức Thánh Cha gợi lại những nhận định ngài đã đưa ra trước Thánh lễ, trong cuộc gặp gỡ với đại diện của các dân tộc bản địa vùng Amazon và một số nhà truyền giáo đang phục vụ tại đây. Đức Thánh Cha khẳng định rằng bảo vệ rừng nhiệt đới cũng đồng nghĩa với việc bảo vệ quyền lợi của những cư dân sinh sống tại đó.
“Tiếng kêu của trái đất và tiếng kêu của người nghèo không thể tách rời nhau, qua đó phơi bày những mô hình bóc lột và các hoạt động kinh tế đang đe dọa sự cân bằng của công trình sáng tạo. Việc bảo vệ rừng nhiệt đới Amazon không thể tách rời khỏi sự quan tâm dành cho những người đang sinh sống tại đó”, ngài nói.
Đức Thánh Cha đã đáp chuyến bay đến Lima vào hôm Chúa nhật. Theo chương trình, Đức Thánh Cha sẽ cử hành Thánh lễ tại đây vào ngày hôm sau, trước khi lên đường trở về Rôma vào đầu giờ chiều.
Minh Tuệ (theo EWTN)






