Đức Thánh Cha Lêô XIV cử hành Thánh lễ tại sân vận động Villa Deportiva Regional Ucayali ở Pucallpa, Peru (Ảnh: Truyền thông Vatican)
Việc chăm sóc sự sống và chăm sóc trái đất là hai sứ mạng gắn bó mật thiết với nhau, và Thiên Chúa có thể giúp chúng ta chữa lành những tổn thương gây ra bởi “khát vọng thống trị vô độ”, Đức Thánh Cha Lêô XIV nói trong Thánh lễ tại vùng Amazon thuộc Peru hôm Chúa nhật, ngày 15 tháng 11 năm 2026.
“Bất cứ điều gì cứ điều gì gây tổn hại đến phẩm giá của sự sống đều hủy hoại vẻ đẹp của trái đất. Vì thế, nỗ lực của con người và việc chăm sóc công trình sáng tạo luôn song hành với nhau; do đó, mọi hình thức bóc lột lao động đều là hành vi cướp phá môi trường”, ngài nói trong bài giảng.
“Hòa bình xã hội và sự cân bằng sinh thái luôn đi đôi với nhau. Vì thế, bạo lực chống lại con người cũng là bạo lực chống lại trái đất, và bạo lực chống lại trái đất cũng là bạo lực chống lại con người”.
Đức Thánh Cha đã cử hành Thánh lễ tại Villa Deportiva Regional Ucayali, một khu liên hợp thể thao ở Pucallpa, thành phố thuộc miền Trung – Đông Peru, nằm trong vùng rừng nhiệt đới Amazon, bên dòng sông Ucayali.
Sau Thánh lễ, Đức Thánh Cha Lêô dự kiến đáp chuyến bay đến thủ đô Lima. Từ đây, vào tối thứ Hai, ngày 16 tháng 11, ngài sẽ lên đường trở về Rôma, khép lại chuyến Tông du Nam Mỹ.
Những nỗ lực nhằm ngăn chặn sự tàn phá tại Amazon vẫn còn quá ít ỏi
Đức Thánh Cha Lêô XIV giải thích rằng bài Tin Mừng trong ngày, thuật lại dụ ngôn Những nén bạc, “thôi thúc chúng ta suy ngẫm về việc mình đang làm gì với những ân huệ Thiên Chúa ban tặng — trước hết là hồng ân sự sống và trái đất”.
“Hai món quà này gắn bó mật thiết với nhau; không thể tồn tại điều này mà thiếu điều kia. Sức khỏe của chúng ta và sức khỏe của trái đất nơi chúng ta cư ngụ luôn gắn liền với nhau”, ngài nhấn mạnh.
Sau đó, Đức Thánh Cha nhắc đến các vị tiền nhiệm của mình, Đức cố Giáo hoàng Phanxicô và Đức cố Giáo hoàng Bênêđictô XVI, đồng thời nhấn mạnh “mối liên hệ đau xót” giữa sự tàn phá lưu vực sông Amazon và những mối đe dọa đối với phẩm giá con người của những cư dân sinh sống tại đây.
“Những gì đã được thực hiện vẫn còn quá ít ỏi — mà tiến độ lại rất chậm — trong khi các phương tiện khai thác và gây ô nhiễm công trình sáng tạo ngày càng phát triển nhanh chóng”, Đức Thánh Cha nói thêm, đồng thời nhấn mạnh rằng Thiên Chúa ban cho chúng ta “sức mạnh để sửa chữa và chữa lành những đau khổ do khát vọng thống trị vô độ gây ra”.
“Trong bối cảnh này, Tin Mừng mà chúng ta vừa nghe trở thành sứ điệp cứu độ và hy vọng cho tất cả mọi người”, ngài tiếp tục, đồng thời khuyến khích mọi người cùng nhau sử dụng những nén bạc Thiên Chúa trao ban để làm điều thiện, xây dựng một cuộc sống tốt đẹp hơn, với công lý và hòa bình cho thành phố cũng như đất nước.
Đức Thánh Cha Lêô XIV cử hành Thánh lễ tại sân vận động Villa Deportiva Regional Ucayali ở Pucallpa, Peru (Ảnh: Truyền thông Vatican)
Nuôi dưỡng đức tin, sự cao đẹp của nhân loại và niềm vui
Tiếp sau đó, Đức Thánh Cha giải thích rằng cam kết này có thể được tóm kết trong Thánh lễ, “khi chúng ta dâng lên bàn thờ hoa màu ruộng đất và thành quả lao động của con người”. Về phương diện này, ngài mời gọi những người hiện diện làm nhân lên những nén bạc Thiên Chúa đã trao ban bằng cách vun đắp ba điều: cùng nhau nuôi dưỡng đức tin, sự cao quý của nhân loại và niềm vui.
Về điều thứ nhất, ngài khuyến khích các tín hữu “trở thành một dân tộc tán dương ơn cứu độ của Thiên Chúa và chữa lành những vết thương của nhân loại”, bằng cách đón nhận sự khôn ngoan phát xuất từ Tin Mừng, cầu nguyện và tham dự các Bí tích. Nhờ đó, họ có thể làm cho những món quà mà Thiên Chúa ban tặng được nhân lên và thúc đẩy sự hiệp thông ở khắp mọi nơi, từ gia đình, Giáo xứ, đường phố, trường học, bệnh viện cho đến các nhà tù và nhiều môi trường khác.
Về điểm thứ hai, Đức Thánh Cha Lêô khuyến khích mọi người, đặc biệt là giới trẻ, vun đắp sự cao đẹp của nhân loại. Ngài cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chăm sóc những người dễ bị tổn thương và bị áp bức nhất.
“Việc làm điều thiện đòi hỏi chúng ta phải chống lại bạo lực bằng đức bác ái và đáp trả sự tham nhũng bằng sự chính trực”, ngài nhấn mạnh, đồng thời cũng cho biết thêm rằng “văn hóa bác ái làm giảm bớt tình trạng ô nhiễm về luân lý, vốn là nguyên nhân gây ra mọi vết thương cho công trình sáng tạo”.
Sau cùng, Đức Thánh Cha mời gọi các Kitô hữu vun đắp niềm vui, bởi vì họ biết rằng niềm vui ấy “không đến từ sự giàu sang hay quyền lực, những thứ làm tha hóa chúng ta như một loại ma túy, lừa dối tâm hồn và khiến tâm hồn chúng ta chìm trong đau khổ”.
“Niềm vui đích thực đến từ đức tin, bởi vì niềm vui ấy được đặt nền tảng trên ân sủng của Thiên Chúa, sinh hoa kết trái qua việc chúng ta quảng đại trao hiến cho nhau trong tình huynh đệ”.
Tin tưởng vào Thiên Chúa để chia sẻ niềm vui của Người với mọi người
Liên quan đến bài Tin Mừng trong ngày, Đức Thánh Cha lưu ý rằng trong đoạn Tin Mừng này, “Chúa Giêsu công bố sự tự do cho những người đang sống như những kẻ tôi tớ, đồng thời tìm cách hoán cải những người tự cho mình là chủ nhân”. Qua đó, Người mời gọi chúng ta biến đổi các mối tương quan và xã hội xung quanh chúng ta.
“Những dấu chỉ của lòng nhân hậu này chính là những nén bạc quý giá được nhắc đến trong dụ ngôn. Khi được trao vào tay chúng ta, những nén bạc ấy trở thành một nhiệm vụ và trách nhiệm, để chúng ta có thể sinh hoa kết trái qua những việc lành phúc đức”, Đức Thánh Cha giải thích, đồng thời nhấn mạnh rằng những nén bạc này có thể mang lại công lý, chân lý và sự quan tâm chăm sóc tha nhân.
Đức Thánh Cha khuyến khích chúng ta đừng sợ Thiên Chúa, như người đầy tớ xấu xa, nhưng hãy tín thác nơi Người, để có thể chia sẻ những niềm vui phát xuất từ Người và khám phá ra rằng “chúng ta là những người con yêu dấu của Người”.
Minh Tuệ (theo Vatican News)