Phát biểu trước các phong trào xã hội và giới lao động tại Buenos Aires, Argentina, Đức Thánh Cha Lêô XIV nhấn mạnh rằng phẩm giá con người phải luôn là ưu tiên hàng đầu; các doanh nghiệp phải đặt con người ở vị trí trung tâm trong mọi quyết định; và công nghệ phải luôn tuân theo các nguyên tắc đạo đức.
Đức Thánh Cha Lêô XIV thắp nến trong cuộc gặp với các nhà lãnh đạo các cộng đồng Kitô giáo và các truyền thống tôn giáo tại Cung điện San Martin ở Buenos Aires vào ngày 9 tháng 11 năm 2026 (Ảnh: Daniel Dal Zennaro / POOL / AFP)
Hôm thứ Hai, tại Đại học Công giáo Buenos Aires, Argentina, trong bài phát biểu trước các phong trào xã hội và giới lao động, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ phẩm giá con người.
Trong bài phát biểu của mình, Đức Thánh Cha đã suy tư về những nguyên tắc trong Học thuyết Xã hội của Giáo hội, đồng thời nhấn mạnh rằng nguyên tắc “đầu tiên và căn bản nhất” chính là “phẩm giá của con người”.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cổ võ công ích, đồng thời khẳng định rằng điều này “đòi hỏi chúng ta phải vượt qua chủ nghĩa cá nhân khô khan và chủ nghĩa vị lợi mang tính tập đoàn”.
Đức Thánh Cha cũng đã suy tư về nguyên tắc phổ quát của của cải.
Các doanh nghiệp không được đánh mất tầm nhìn về phẩm giá con người
“Mặc dù Giáo hội công nhận và bảo vệ quyền tư hữu, nhưng quyền này luôn phải luôn đi kèm với một trách nhiệm xã hội: trái đất và hoa màu của nó đã được Thiên Chúa ban tặng để nuôi sống toàn thể nhân loại”, Đức Thánh Cha Lêô giải thích.
Ngài cũng đề cập đến nguyên tắc liên đới, một nguyên tắc tạo nên “sức mạnh có khả năng xây dựng cơ cấu xã hội, có thể tái định hình các nhu cầu của thị trường và những mối tương quan lao động theo các tiêu chuẩn về công lý và logic có đi có lại”.
Đức Thánh Cha cũng nhấn mạnh nguyên tắc về chức năng xã hội của tài sản và vốn.
“Khi lợi nhuận kinh tế được xác lập như tiêu chuẩn duy nhất để đánh giá sự thành công, doanh nghiệp sẽ trở nên mất tính nhân bản và biến thành một cơ cấu tội lỗi tạo ra sự loại trừ”, ngài nói.
Đức Thánh Cha Lêô đã nhắc đến cuộc đời của Đấng Đáng kính Enrique Shaw, một doanh nhân Công giáo đã trải qua cuộc hoán cải sau khi khám phá vẻ đẹp của Tin Mừng như được thể hiện trong Học thuyết Xã hội của Giáo hội.
“Vị Chân Phước tương lai, với cái nhìn Kitô giáo về con người, đã ‘hiểu rằng công nghiệp không chỉ là một cơ chế sản xuất hay phương tiện tích lũy vốn, mà còn là một cộng đồng đích thực gồm những con người được mời gọi cùng nhau phát triển’”, ngài nói.
Công nghệ phải tuân thủ các nguyên tắc đạo đức
Đức Thánh Cha Lêô kêu gọi xây dựng một đất nước Argentina hiệp nhất, đặt nền tảng trên tình “huynh đệ xã hội” đích thực, vượt qua tình trạng phân cực đối kháng, đồng thời kiến tạo một cấu trúc hòa bình dựa trên công lý và đối thoại.
Ngài nhấn mạnh rằng “những thách đố do trí tuệ nhân tạo và tự động hóa thiếu sự kiểm soát đặt ra có thể khiến vô số việc làm đứng trước nguy cơ và trở thành mối đe dọa thực sự đối với sự phát triển toàn diện đích thực của con người”.
Đức Thánh Cha khẳng định rằng “công nghệ phải luôn tuân thủ các nguyên tắc đạo đức”, đồng thời cũng cho biết thêm rằng một thuật toán không thể thay thế khả năng phân định của con người, cũng không thể thay thế giá trị nội tại của sự hiện diện thể lý và nỗ lực lao động của người lao động.
Đức Thánh Cha cũng nhắc nhở những người hiện diện rằng Thiên Chúa mời gọi mỗi người biết quan tâm đến những nhu cầu của tha nhân và phục vụ họ thông qua công việc của mình.
Ngài mời gọi mọi người đừng “né tránh cuộc gặp gỡ hằng ngày với Chúa Kitô trong những công việc thường nhật, dù chúng có vẻ tầm thường và nhỏ bé đến đâu đối với chúng ta”.
“Không có công việc nào là tầm thường trước mắt Thiên Chúa: sự cao cả của một công việc không nằm ở điều được thực hiện, nhưng ở tình yêu được đặt vào từng cử chỉ, từng lời nói và từng suy nghĩ”.
Phải đặt Thiên Chúa lên hàng đầu trong mọi hành động và đặt con người ở vị trí trung tâm trong mọi lựa chọn
Đức Thánh Cha Lêô nói rằng, trong một thế giới đang trải qua những biến đổi sâu sắc, ngài mong muốn trao lại cho những người hiện diện các nguyên tắc đã khai sinh Học thuyết Xã hội của Giáo hội, như một nhiệm vụ cần được thực hiện.
Theo đó, Đức Thánh Cha kêu gọi họ “bảo vệ phẩm giá con người, cổ võ công ích, nhìn nhận mục đích phổ quát của của cải, thực hành tình liên đới hữu hiệu và nguyên tắc bổ trợ có trách nhiệm, để cùng nhau xây dựng nền văn minh tình yêu”.
“Chúng ta hãy kiên trì làm việc, đặt Thiên Chúa lên hàng đầu trong mọi hành động và đặt con người ở vị trí trung tâm trong mọi lựa chọn của chúng ta”, ngài nói.
“Chỉ bằng cách đó”, ngài tiếp tục, “chúng ta mới có thể chắc chắn rằng mình đang bước đi trên trần thế theo con đường Thiên Chúa đã chuẩn bị sẵn cho chúng ta trên thiên quốc. Thật vậy, chỉ bằng cách đó, công việc của chúng ta mới có thể sinh hoa trái những hoa trái bền vững lâu dài.”
Minh Tuệ (theo Vatican News)
