Trong ngày đầu tiên tại Argentina, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã có cuộc gặp gỡ với Tổng thống Javier Milei.
Đức Thánh Cha Lêô XIV phát biểu trước các nhà chức trách dân sự tại Argentina vào ngày 8 tháng 11 năm 2026 (Ảnh: Daniel Ibáñez/EWTN News)
Vào ngày 8 tháng 11, ngày đầu tiên tại Argentina, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã đề cập đến nhiều vấn đề, trong đó có tình trạng tội phạm, sự bất bình đẳng kinh tế và sự phân cực chính trị, trong bài phát biểu trước Tổng thống Javier Milei cùng các quan chức cấp cao khác.
Ông Milei tự mô tả mình là người theo chủ nghĩa “vô chính phủ tư bản”, với những chính sách thắt lưng buộc bụng đã vấp phải sự chỉ trích từ các Giám mục Argentina. Mặc dù không trực tiếp chỉ trích Tổng thống, bài phát biểu của Đức Thánh Cha Lêô là bài diễn văn mang tính chính trị rõ nét nhất từ trước đến nay trong chuyến Tông du Nam Mỹ của ngài, bắt đầu ngày 6 tháng 11 tại Uruguay và sẽ kết thúc ngày 16 tháng 11 tại Peru.
Mở đầu bài phát biểu, Đức Thánh Cha cho biết rằng ngài đến Argentina “với tư cách là một Mục tử”, đồng thời khẳng định rằng Giáo hội mong muốn“đề xuất với những người đang đảm nhận các chức vụ công một thông điệp được khơi nguồn từ Tin Mừng, nhằm bảo vệ phẩm giá của mỗi người, sự hòa hợp dân sự và công ích”.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh một số vấn đề xã hội phổ biến, trong đó có tình trạng an ninh công cộng. “Tội phạm có tổ chức, các mạng lưới buôn người, buôn bán vũ khí và ma túy, cùng với vấn nạn tham nhũng, tất cả đều làm suy yếu sự gắn kết xã hội, thúc đẩy bạo lực và chuyển hướng những nguồn lực cần thiết phục vụ công ích”.
Tội phạm bạo lực đang là mối quan ngại cấp bách trên khắp khu vực. Theo một báo cáo của Liên Hiệp Quốc, tỷ lệ giết người tại khu vực Mỹ Latinh và vùng Caribe năm 2023 cao nhất thế giới, gần gấp 4 lần mức trung bình toàn cầu.
Đề cập đến vấn đề bất bình đẳng, Đức Thánh Cha nói rằng cần có những nỗ lực để bảo đảm “sự tăng trưởng kinh tế cũng mang lại lợi ích cho những người có hoàn cảnh khó khăn. Ở đây, tôi nghĩ đến những gia đình đang phải đối diện với một tương lai bất định, những người thất nghiệp, những người cao tuổi đã đóng góp cho xã hội trong nhiều năm, và tất cả những người, dù làm việc vất vả, vẫn phải chật vật để trang trải các nhu cầu của gia đình của mình”.
Đức Thánh Cha cũng lưu tâm đến hoàn cảnh của những người trẻ buộc phải di cư để tìm kiếm cơ hội. “Một quốc gia phải nghiêm túc tự hỏi mình đã thất bại ở đâu khi những người trẻ tuổi phải rời bỏ quê hương để biến ước mơ của họ thành hiện thực”.
Đức Thánh Cha Lêô XIV tham quan Casa Rosada cùng Tổng thống Argentina Javier Milei và các thành viên khác trong phái đoàn trong chuyến thăm Buenos Aires vào ngày 8 tháng 11 năm 2026 (Ảnh: Truyền thông Vatican)
Đức Thánh Cha cũng đề cập đến điều mà ngài mô tả là mối đe dọa đối với nền dân chủ do tình trạng phân cực chính trị, một xu hướng được ghi nhận rộng rãi tại Mỹ Latinh và nhiều nơi khác trên thế giới.
Đức Thánh Cha nói rằng nền dân chủ được củng cố “thông qua sự sẵn sàng lắng nghe, việc sử dụng ngôn từ cách thận trọng, nỗ lực kiên trì tìm kiếm sự đồng thuận và khả năng nhìn nhận những người có suy nghĩ khác biệt như những công dân cùng chia sẻ một tương lai chung. Bằng cách đó, tinh thần tín nhiệm được hình thành, giúp xã hội có thể giải quyết những khác biệt mà không đánh mất tầm nhìn về những điều gắn kết mọi người với nhau”, ngài nói.
Ông Milei từng vận động tranh cử Tổng thống với phong cách kích động, sử dụng một chiếc cưa máy để minh họa những gì ông sẽ thực hiện đối với ngân sách chính phủ, đồng thời chế giễu vị Giáo hoàng người Argentina, Đức cố Giáo hoàng Phanxicô, bằng những lời lẽ như gọi ngài là “kẻ cánh tả thô bỉ”, mặc dù sau đó ông cho biết ông đã đích thân xin lỗi Đức cố Giáo hoàng Phanxicô. Hôm Chúa nhật, ngay trước bài phát biểu của Đức Thánh Cha Lêô, Tổng thống Milei đã ca ngợi Đức cố Giáo hoàng Phanxicô là “một nhân vật phi thường, người đã truyền cảm hứng cho tất cả chúng ta bằng lòng nhân ái của ngài, bất kể niềm tin của mỗi người. Một con người có lòng quảng đại vô biên, người mà tôi đã vinh dự được biết đến cách cá nhân”.
Mở đầu bài phát biểu, Đức Thánh Cha Lêô đã nhắc đến vị tiền nhiệm của mình, đồng thời cho biết rằng Giáo hội hoàn vũ đã “lắng nghe tiếng nói của một vị Giáo hoàng người Argentina” trong nhiều năm qua. Đức Thánh Cha cũng kêu gọi các nhà lãnh đạo đất nước dành chỗ cho những thai nhi chưa chào đời.
Cử tọa bao gồm các nhà ngoại giao nước ngoài cùng các nhà lãnh đạo dân sự và chính trị Argentina nhiều lần ngắt quãng bài phát biểu của Đức Thánh Cha bằng những tràng pháo tay và tiếng reo hò nồng nhiệt, gợi nhớ đến bầu khí tại một nghị viện hoặc đại hội chính trị.
Trước đó, vào sáng Chúa nhật, ông Milei đã ra phi trường để đón chiếc phi cơ chở Đức Thánh Cha tại sân bay và có cuộc gặp gỡ riêng với ngài tại dinh Tổng thống, Casa Rosada, trước khi cả hai nhà lãnh đạo cùng đưa ra các bài phát biểu.
Minh Tuệ (theo EWTN)
