Đức Thánh Cha kêu gọi xây dựng một khuôn khổ đạo đức cho trí tuệ nhân tạo và đòng thời cảnh báo rằng công nghệ phải phục vụ sự sống, hòa bình và công ích.

Đức Thánh Cha Lêô XIV phát biểu trước các thành viên của Viện Khoa học Hành chính Quốc tế vào ngày 28 tháng 8 năm 2026 tại Vatican (Ảnh: Truyền thông Vatican)
Hôm thứ Sáu, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã đưa ra lời cảnh báo rằng những quyết định ảnh hưởng đến sự sống con người ngày càng được trao phó cho máy móc, đồng thời kêu gọi thiết lập các biện pháp bảo vệ về mặt đạo đức để định hướng việc sử dụng trí tuệ nhân tạo và các công nghệ kỹ thuật số khác.
“Một trong những vấn đề nghiêm trọng hiện nay là việc những quyết định liên quan đến sự sống con người đang được trao phó cho máy móc”, Đức Thánh Cha Lêô XIV phát biểu hôm 28 tháng 8, trong buổi tiếp các thành viên của Viện Khoa học Hành chính Quốc tế.
“Với tốc độ phát triển của những đổi mới trong lĩnh vực AI, trí tuệ nhân tạo, chúng ta phải tự hỏi liệu trong tương lai chúng ta có còn khả năng kiểm soát những máy móc này hay không, và liệu nhân loại có nguy cơ trở thành nạn nhân của chính những phát minh của mình hay không”, Đức Thánh Cha nói.
Viện Khoa học Hành chính Quốc tế, trong đó Tòa Thánh là một thành viên, được thành lập vào năm 1930, sau cuộc Đại Khủng hoảng. Viện hoạt động nhằm giúp các cơ quan công quyền điều chỉnh công tác quản trị sao cho phù hợp với những nhu cầu thay đổi của xã hội.
Năm 1950, Đức Piô XII đã có bài phát biểu với viện này, trong đó nhấn mạnh trách nhiệm của bộ máy hành chính công trong việc phục vụ xã hội phù hợp với sự khôn ngoan của Đấng Tạo Hóa.
Đức Thánh Cha Lêô XIV nói rằng chủ đề hội nghị của Viện Khoa học Hành chính Quốc tế là “một lời kêu gọi mạnh mẽ đối với thế giới chúng ta trong thời đại kỹ thuật số”, nhằm duy trì sự quân bình thích hợp trong việc sử dụng các công nghệ kỹ thuật số.
Đức Thánh Cha cho biết lời kêu gọi này vang vọng Thông thông điệp “Magnifica Humanitas” mà ngài mới ban hành gần đây về việc bảo vệ con người trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.
Đức Thánh Cha nhận định rằng sự phát triển nhanh chóng của công nghệ kỹ thuật số là một thực tế tác động trực tiếp đến lối sống của con người và “thâm nhập vào mọi cấp độ của đời sống xã hội”.
Trong bối cảnh đó, ngài đánh giá cao nỗ lực của viện nhằm tái khẳng định “tính không thể thay thế của trí tuệ con người trước những công cụ công nghệ này”, đồng thời giúp các cơ quan công quyền đưa ra những quyết định “vì thiện ích của nhân loại”.
Đức Thánh Cha Lêô XIV cũng kêu gọi xây dựng một khuôn khổ đạo đức để định hướng việc sử dụng trí tuệ nhân tạo và các công cụ kỹ thuật số khác, đồng thời lưu ý rằng những công nghệ này ngày càng tập trung trong tay các tập đoàn kinh tế và công nghệ lớn, trong khi các chính phủ lại gặp khó khăn trong việc thực hiện sự giám sát hữu hiệu.
“Chúng ta phải bảo đảm rằng thiện ích của gia đình nhân loại không bị hy sinh vì những lợi ích riêng”, ngài nói.
Đức Thánh Cha khuyến khích các thành viên của viện tiếp tục nghiên cứu những phương thức mà công tác hành chính công có thể góp phần giữ cho công nghệ luôn đặt con người ở vị trí trung tâm.
“Tôi khuyến khích anh chị em tiếp tục nghiên cứu để tìm ra những phương thức và giải pháp góp phần vào công tác hành chính công trong việc nhân bản hóa các công nghệ kỹ thuật số, để chúng có thể phục vụ sự sống và hòa bình,” ngài nói.
Đức Thánh Cha Lêô XIV cũng nhắc lại Sứ điệp Ngày Thế giới Hòa bình năm 2024 của Đức cố Giáo hoàng Phanxicô, trong đó Đức Phanxicô kêu gọi định hướng hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ nhằm phục vụ hòa bình và công ích, đồng thời đặt chúng vào việc phục vụ sự phát triển toàn diện của các cá nhân và các cộng đồng.
Minh Tuệ (theo EWTN)