Trong Thông điệp nhân Chúa nhật Biển năm 2026, Đức Hồng y Michael Czerny nhấn mạnh những thách thức phức tạp mà các thuyền viên đang phải đối diện ngày nay, khi biển cả đang “ngày càng bị bao phủ bởi sựcăng thẳng, bất an, chiến tranh và sự sợ hãi”.
Hằng năm, vào Chúa nhật thứ hai của tháng Bảy, các Giáo hội Kitô giáo trên khắp thế giới cử hành Ngày Chúa nhật Biển, một ngày dành riêng để cầu nguyện cho những người làm việc trên biển và gia đình của họ. Năm 2026, ngày này được cử hành vào ngày 12 tháng 7 với chủ đề: “Những Bến cảng của Hy vọng: Giáo hội đồng hành với những người đi biển”
Đức Hồng y Michael Czerny, Tổng trưởng Bộ Cổ võ sự Phát triển Con người Toàn diện, đã gửi một thông điệp nhân dịp này với tựa đề: “Vượt ra khỏi việc vận chuyển hàng hóa và thương mại: Khía cạnh nhân văn của biển cả”.
Không chỉ là công việc của các thuyền viên
Trong thông điệp của mình, Đức Hồng y Czernyn hấn mạnh rằng thế giới vẫn tiếp tục phụ thuộc vào biển cả, sông hồ và các tuyến đường thủy. Tuy nhiên, ngài đặc biệt hướng sự chú ý đến những con người đứng sau ngành hàng hải: hơn 1,8 triệu người có cuộc sống gắn liền với các tuyến đường thủy.
Biết bao sinh kế, cộng đồng và gia đình đang phụ thuộc vào những người đàn ông và phụ nữ này. “Cuộc khủng hoảng tại Eo biển Hormuz đã nhắc nhở thế giới về sự phụ thuộc sâu sắc của nhân loại vào biển cả và những người làm việc trên đó”, Đức Hồng y Czerny nhận định.
Vì thế, nhân dịp Chúa nhật Biển, Giáo hội Công giáo “ghi nhớ những người nam nữ này không chỉ vì công việc họ thực hiện hay những hàng hóa họ vận chuyển, nhưng trước hết vì họ là những con người được tạo dựng theo hình ảnh và giống với Thiên Chúa, và được ban cho phẩm giá bất khả xâm phạm”.
Mỗi người lao động trong nghành hàng hải hay mỗi thủy thủ đều có một câu chuyện riêng và, theo Đức Hồng y Czerny, họ xứng đáng được “nhìn nhận, tôn vinh và trân trọng”.
Cảm giác cô lập ngày càng gia tăng
Tuy nhiên, Đức Hồng y Czerny lưu ý rằng những người làm việc trên biển vẫn đang phải đối mặt với sự bất ổn khi biển cả, “vốn từ lâu là cầu nối giữa các dân tộc và các quốc gia, nay lại ngày càng bị đánh dấu bởi sự căng thẳng, bất an, chiến tranh và sự sợ hãi”. Không chỉ phải đối mặt với những nguy hiểm trên biển, giờ đây các thủy thủ đoàn còn phải gánh chịu hậu quả của xung đột—thiếu lương thực, sự giam hãm và nỗi lo sợ cho chính mạng sống mình.
Tình trạng này càng làm gia tăng cảm giác bị tách biệt khỏi xã hội, kéo dài thời gian xa cách gia đình và khiến họ thêm kiệt quệ về mặt tinh thần.
Ngay cả với công nghệ, Đức Hồng y Czerny lập luận rằng nhiều người vẫn cảm thấy cô lập hơn, vì “sự gần gũi giữa người với người ngày càng trở nên hiếm hoi”. Các thủy thủ chứng kiến thủy thủ đoàn của họ ngày càng ít người, thời gian lên bờ ngắn hơn, áp lực thường trực và lịch trình dày đặc.
Nhắc đến Thông điệp Magnifica Humanitas của Đức Thánh Cha Lêô XIV, Đức Hồng y Czerny nhấn mạnh rằng các hệ thống công nghệ và kinh tế không bao giờ được phép biến con người thành “dữ liệu, một bánh răng trong cỗ máy hay một món hàng hóa”. Ngược lại, phẩm giá và tự do của con người phải luôn được bảo vệ.
“Vì thế, một con tàu không bao giờ được trở thành nơi của sự cô lập thầm lặng hay sự thờ ơ, một Babel hiện đại nơi con người sống cạnh nhau nhưng lại không được nhìn thấy và không được lắng nghe”.
Biển cả kết nối chúng ta với nhau
Theo Đức Hồng y Czerny, cuộc sống trên biển, ngược lại, có thể là một ví dụ về việc những người thuộc các quốc gia, nền văn hóa và tín ngưỡng khác nhau cùng chung sống trong tình huynh đệ, liên đới và tôn trọng lẫn nhau.
Ngài nhấn mạnh rằng biển cả có thể dạy cho nhân loại biết rằng “chúng ta thuộc về nhau. Đại dương không chia cắt con người; đại dương kết nối họ lại với nhau”. Giáo hội Công giáo đang nỗ lực nhắc nhở tất cả những người lao động trong nghành hàng hải rằng họ không bao giờ bị bỏ rơi hay bị lãng quên.
Đức Hồng y Czerny cũng lưu ý rằng đại dương không chỉ là những tuyến đường thương mại, nhưng còn là công trình tạo dựng của Thiên Chúa được trao phó cho con người chăm sóc. Tuy nhiên, các vùng biển trên thế giới đang phải chịu đựng tình trạng ô nhiễm, suy thoái môi trường và bị khai thác quá mức. Khoảng 88% diện tích bề mặt đại dương hiện đang bị ô nhiễm bởi rác thải nhựa. Vào năm 2018, gần 90% nguồn cá của thế giới đã bị khai thác cạn kiệt hoặc khai thác đến mức tối đa.
Nhưng đây không chỉ là vấn đề của sinh vật biển hay của những người làm việc trên biển. Như Đức Hồng y Czerny nhấn mạnh, “khi các đại dương đau khổ, nhân loại cũng đau khổ cùng với chúng”. Vì thế, tất cả mọi người đều có trách nhiệm bảo vệ môi trường biển, thúc đẩy những hoạt động khai thác có đạo đức và bền vững, bảo vệ phẩm giá và sự an toàn của những người lao động ngành hàng hải, đồng thời phát triển tinh thần trách nhiệm toàn cầu trong việc chăm sóc biển cả.
Đức Hồng y Czerny khẳng định rằng Giáo hội cũng không thể đứng ngoài trách nhiệm này. Trái lại, Giáo hội phải gần gũi với những người lao động nghành hàng hải và các thủy thủ. “Giáo hội được mời gọi bước vào con thuyền: để đồng hành, lắng nghe, an ủi, bảo vệ phẩm giá con người và trở thành dấu chỉ hữu hình của niềm hy vọng và mái nhà giữa những cơn bão của cuộc đời”.
Thông qua các Tuyên úy và các hoạt động mục vụ dành riêng cho những người nam nữ này, Giáo hội tiếp tục” truyền thống lâu đời của Phong trào Tông đồ Biển (Opus Apostolatus Maris), với mục tiêu nhắc nhở mỗi thủy thủ, ngư dân, những người lao động nghành hàng hải và những người làm việc trên các tuyến đường thủy nội địa rằng họ luôn được nhớ đến, được trân trọng và không bao giờ đơn độc”.
Minh Tuệ (theo Vatican News)
