Các cuộc không kích nhằm vào thủ đô Tehran của Iran và nhiều thành phố lớn khác đã làm dấy lên những quan ngại nghiêm trọng đối với các cộng đồng Kitô hữu tại quốc gia này cũng như trong toàn khu vực.
Những cột khói bốc lên sau các vụ nổ được báo cáo ở Tehran, thủ đô của Iran, vào ngày 3 tháng 3 năm 2026 (Ảnh: Negar/ Middle East Images/ AFP via Getty Images)
Trung Đông một lần nữa trở thành tâm điểm của các bản tin toàn cầu khi giao tranh tái bùng phát trên nhiều mặt trận, đặt nhiều quốc gia trước nguy cơ tiếp tục hứng chịu các cuộc tấn công và trả đũa, trong khi chưa thấy dấu hiệu chấm dứt.
Những đợt oanh kích nhắm vào Tehran và các đô thị lớn khác đã làm gia tăng mối lo ngại cho các cộng đồng Kitô hữu tại Iran.
Iran đã và đang phải vật lộn với tình trạng bất ổn sau nhiều tháng biểu tình của người dân, chủ yếu xuất phát từ khó khăn kinh tế. Những cuộc biểu tình đó đã leo thang thành các cuộc biểu tình chống chính phủ quy mô lớn hơn, trong đó nhiều người đã thiệt mạng.
Trong một báo cáo trước đây, tổ chức Open Doors cho biết các Kitô hữu tại Iran luôn ở trong tình trạng dễ bị tổn thương, đặc biệt là những người cải đạo sang Kitô giáo. Cộng hòa Hồi giáo Iran chỉ chính thức công nhận Giáo hội Armenia (bao gồm cả nhánh Công giáo lẫn Chính thống) cùng với các Giáo hội Assyrian và Chaldean là những cộng đồng Kitô giáo được công nhận và có đại diện trong quốc hội.
Ngoài những phát biểu dành cho ACI MENA — cơ quan tiếng Ả Rập của EWTN News — của Đức Hồng y Dominique Mathieu, Tổng Giám mục nghi lễ Latinh tại Tehran, cho đến nay chưa có tuyên bố chính thức nào từ các Giáo hội bên trong Iran về chiến sự và và hậu quả của nó.
Sự im lặng này diễn ra trong bối cảnh gần như toàn bộ mạng internet bị gián đoạn và mạng di động bị ảnh hưởng trên diện rộng khắp cả nước.
Iraq: sức nóng chiến tranh lan rộng
Nhiều khu vực tại Iraq đã hứng chịu các cuộc tấn công từ nhiều phía khác nhau, bất chấp những bảo đảm của Hội đồng Bộ trưởng An ninh Quốc gia rằng Iraq vẫn cam kết ngăn chặn leo thang và không để lãnh thổ mình bị sử dụng cho các xung đột bên ngoài hay nội bộ. Mục tiêu được tuyên bố là bảo vệ sự ổn định quốc gia và an toàn cho người dân.
Erbil đã phải đối diện với hàng loạt các cuộc tấn công liên tiếp. Thị trấn Ankawa, nơi có đa số dân cư là Kitô hữu và nằm cạnh Sân bay Quốc tế Erbil, đang gặp nhiều thách thức khi căn cứ của liên quân Hoa Kỳ tại sân bay — thuộc địa giới hành chính Ankawa — trở thành mục tiêu tấn công. Tòa nhà lãnh sự mới của Hoa Kỳ gần đó cũng làm gia tăng những quan ngại về vấn đề an ninh trong khu vực.
Người dân cho biết họ đã chứng kiến việc đánh chặn rocket và máy bay không người lái trên bầu trời Ankawa; các mảnh vỡ rơi xuống gây thiệt hại phần nào cho nhà cửa và tài sản. Tại Đồng bằng Nineveh, một “máy bay không người lái không rõ nguồn gốc” đã tấn công một tòa nhà liên kết với Lực lượng Huy động Nhân dân tại thị trấn Bartella thuộc Syriac.
Trước tình hình leo thang, Đức Thượng Phụ Louis Raphael Sako của Giáo hội Công giáo Chaldean đã kêu gọi tất cả các nhà thờ cầu nguyện cho hòa bình “trong bối cảnh chiến tranh đang gia tăng trong khu vực của chúng ta và những hệ lụy đối với các quốc gia lân cận”. Tòa Thượng phụ của Giáo hội Assyria Đông phương cũng đã đưa ra tuyên bố kêu gọi các bên kiềm chế tối đa để bảo vệ thường dân vô tội, đồng thời mời gọi các Kitô hữu trên toàn thế giới cầu nguyện cho hòa bình.
Syria và Lebanon
Tại Syria, hệ thống phòng không của Israel đã đánh chặn một tên lửa Iran, sau đó rơi xuống Sweida gây ra nhiều thương vong. Ngoài ra, nhiều sự cố rải rác khác liên quan đến mảnh vỡ tên lửa và máy bay không người lái cũng được ghi nhận tại các tỉnh phía nam.
Khi Israel gia tăng triển khai binh lực dọc biên giới với Syria và Lebanon, Lebanon đứng trước nguy cơ leo thang nguy hiểm. Các cuộc không kích của Israel nhắm vào vùng ngoại ô phía nam Beirut, cũng như các khu vực ở miền nam Lebanon và thung lũng Bekaa, sau khi Hezbollah phóng rocket về phía bắc Israel. Hezbollah tuyên bố đây là hành động trả đũa “vì giá máu của Imam Khamenei và để bảo vệ Lebanon và người dân nước này”.
Trong khi đó, Phủ Tổng thống và chính phủ Lebanon bác bỏ các vụ phóng rocket, đồng thời tái khẳng định rằng đất nước không được phép bị lôi kéo vào chiến tranh.
Làn sóng di tản
Lo ngại chiến sự leo thang, người dân đã rời khỏi vùng ngoại ô phía nam Beirut và một số khu vực miền nam Lebanon, nơi có nhiều thị trấn và làng mạc Kitô giáo. Cảnh tượng di tản lại tái diễn trong khi chính phủ nỗ lực cung cấp nơi trú ẩn và hỗ trợ nhân đạo.
Đức Thượng Phụ Bechara Boutros al-Rahi của Giáo hội nghi lễ Maronite nhấn mạnh rằng một quốc gia không thể được chữa lành chỉ bằng những khẩu hiệu hay lời nói suông mà phải thông qua đức tin chân thành. Trong bài giảng hôm Chúa nhật, ngài kêu gọi cầu nguyện “cho đất nước chúng ta, để Thiên Chúa chạm đến chúng ta bằng bàn tay chữa lành của Người và gieo vào lòng người dân một đức tin sống động dẫn đến sự chữa lành thực sự và sự đổi mới chân thành”.
Thánh Địa và Jordan
Thánh Địa cũng đang phải gánh chịu hậu quả của chiến tranh. Nhiều thành phố đã phải hứng chịu các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái, khiến 12 người thiệt mạng và gần 500 người bị thương tại Israel tính đến nay.
Tại Jordan, một nguồn tin quân sự cao cấp xác nhận rằng lực lượng vũ trang tiếp tục thi hành nhiệm vụ bảo vệ không phận và chủ quyền quốc gia. Người dân được kêu gọi không lan truyền tin đồn và chỉ dựa vào các nguồn tin chính thức, trong bối cảnh nhiều khu vực chứng kiến những mảnh vỡ từ các tên lửa bị đánh chặn rơi xuống.
Các quốc gia Vùng Vịnh đang hứng chịu hỏa lực
Các quốc gia Vùng Vịnh, vốn lâu nay được xem là những khu vực an toàn nhất trong vùng, đã phải hứng chịu những cuộc tấn công mà giới chức mô tả là chưa từng có và liều lĩnh từ phía Iran. Các cuộc tấn công này bị Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Qatar, Ả Rập Xê Út, Bahrain, Jordan, Kuwait và Hoa Kỳ lên án mạnh mẽ.
Các đợt tấn công gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng và tài sản tư nhân, đồng thời làm thương vong nhiều nhân mạng. Kể từ ngày 28 tháng 2, đã có năm người thiệt mạng tại khu vực Vùng Vịnh — “tất cả đều là người nước ngoài: một người tại Kuwait, ba người tại UAE và một người tại Bahrain,” theo Đức Tổng Giám mục Eugene Nugent, Sứ thần Tòa Thánh tại Kuwait, Bahrain và Qatar.
Ngài mô tả tình hình là nghiêm trọng và xấu đi từng ngày, khi còi báo động không kích — điều từng không thể tưởng tượng trên bán đảo Ả Rập — nay đã trở thành thực tế đáng báo động tại những quốc gia vốn được xem là nơi trú ẩn an toàn.
Hai vị Đại diện Tông tòa Bắc Ả Rập và Nam Ả Rập đã kêu gọi các tín hữu kiên vững trong đức tin, giữ bình tĩnh, hiệp nhất trong cầu nguyện và tuân thủ các chỉ dẫn an toàn dân sự. Nhiều Giáo hội khác trong khu vực Vùng Vịnh cũng đã lặp lại lời kêu gọi này.
Trong giờ Kinh Truyền Tin hôm 01 tháng 3 tại Quảng trường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã bày tỏ quan ngại sâu sắc trước những diễn biến tại Trung Đông và Iran trong những giờ phút căng thẳng này.
Ngài nhấn mạnh rằng sự ổn định và hòa bình không thể được xây dựng trên những lời đe dọa lẫn nhau hay trên vũ khí gieo rắc sự tàn phá, đau khổ và chết chóc, nhưng chỉ có thể đạt được qua đối thoại dựa trên lý trí, chân thành và có trách nhiệm.
Minh Tuệ (theo EWTN)
