Trong một khoảnh khắc hiếm hoi và mang tính lịch sử đối với Giáo hội Công giáo, hàng ngàn khách hành hương từ khắp nơi trên thế giới đã quy tụ về Assisi để tôn kính các thánh tích quan trọng của Thánh Phanxicô Assisi, được trưng bày công khai lần đầu tiên sau gần 800 năm.
Hài cốt của Thánh Phanxicô Assisi được trưng bày trong hầm mộ của Vương cung Thánh đường Thánh Phanxicô Assisi, lần đầu tiên sau 800 năm (Ảnh: AP/Gregoria Borgia)
Giới chức trách Giáo hội cho biết khoảng 18.000 tín hữu hành hương đã lần lượt tiến qua trước hài cốt của vị Thánh được yêu mến trong Chúa nhật đầu tiên của đợt trưng bày. Các thánh tích được đặt tại hầm mộ của Vương cung thánh đường Thánh Phanxicô Assisi, nơi Thánh nhân được an táng vào năm 1230.
Đợt trưng bày kéo dài một tháng, từ ngày 22/2 đến 22/3, là một phần của chương trình kỷ niệm 800 năm ngày qua đời của “Poverello” — “Người Nghèo Nhỏ Bé thành Assisi” — vị thánh với chứng tá Tin Mừng triệt để vẫn tiếp tục truyền cảm hứng cho hàng triệu người trên toàn thế giới.
Khoảnh khắc ân sủng và tình huynh đệ
Cha Giulio Cesario, tu sĩ Dòng Phanxicô, mô tả ngày khai mạc diễn ra trong “bầu khí suy niệm nhưng cũng tràn đầy niềm vui”. Theo ngài, các tín hữu không chỉ đến để chiêm ngắm thánh tích, nhưng còn để gặp gỡ cách thiêng liêng thông điệp trường tồn của Thánh Phanxicô: lời mời gọi sống thiện hảo, kiến tạo hòa bình và hoán cải tâm hồn.
Ngài bày tỏ lòng biết ơn đối với tất cả những ai đã góp phần tổ chức sự kiện, đồng thời gọi đây là “một khoảnh khắc của tình huynh đệ đích thực”, thể hiện sự hiệp thông mà Thánh Phanxicô đã không ngừng cổ võ.
Cao điểm trong ngày là Thánh lễ trọng thể do Đức Hồng y Ángel Fernández Artime, Đặc sứ Tòa Thánh phụ trách các Đền thờ Giáo hoàng tại Assisi, chủ sự.
Trong bài giảng, Đức Hồng y Artime nhấn mạnh rằng Thánh Phanxicô là hiện thân của sự tự do vượt ra khỏi “logic của thế gian” — một sự tự do không dựa trên quyền lực hay của cải, mà từ sự tín thác trọn vẹn vào Thiên Chúa.
Đối diện với mọi cám dỗ bằng niềm tin tưởng tín thác
Suy tư về trình thuật Tin Mừng nói về cơn cám dỗ của Chúa Giêsu trong hoang địa, Đức Hồng y Artime cho biết Thánh Phanxicô cũng phải đối diện với những thử thách tương tự: sự kiêu ngạo, sự giàu sang và sự tự mãn. Tuy nhiên, thay vì tìm kiếm quyền lực hay sự an toàn cho bản thân, Thánh nhân đã chọn sự khiêm nhường, khó nghèo và vâng phục.
“Chiến thắng trước cám dỗ không bao giờ khiến chúng ta khép kín nơi chính mình”, Đức Hồng y Artime nói. Cũng như Chúa Giêsu bước ra khỏi hoang địa để loan báo Nước Trời, Thánh Phanxicô đã vượt qua cám dỗ để ôm lấy những người phong cùi và phục vụ tất cả mọi người như huynh đệ.
Việc tôn kính thánh tích của Thánh Phanxicô, theo Đức Hồng y Artime, không chỉ là hành vi đạo đức hướng về quá khứ, nhưng là “một lời mời gọi mạnh mẽ và cụ thể” để mỗi tín hữu xem xét lại đời sống cá nhân của mình: Hoang địa của tôi ở đâu? Cám dỗ nào đang ngự trị trong tôi? Thiên Chúa đang mời gọi tôi thực hiện một bước nhảy vọt đầy đức tin ở đâu?
Năm Thánh Phanxicô và thông điệp dành cho châu Á
Nhân dịp kỷ niệm 800 năm ngày Thánh nhân qua đời (1226–2026), trước đó Đức Thánh Cha Lêô XIV đã công bố một Năm đặc biệt kính Thánh Phanxicô, mời gọi toàn thể Giáo hội hoàn vũ tái khám phá tinh thần Tin Mừng triệt để của vị Thánh thành Assisi.
Trong thông điệp của mình, Đức Thánh Cha trình bày Thánh Phanxicô như mẫu gương kiến tạo hòa bình, tình huynh đệ, chăm sóc công trình sáng tạo và đối thoại — những chủ đề có âm hưởng đặc biệt sâu sắc trong bối cảnh châu Á.
Tại châu Á, nơi các Kitô hữu thường sống như những cộng đoàn thiểu số giữa các truyền thống tôn giáo đa dạng, tinh thần khiêm nhường và gặp gỡ của Thánh Phanxicô mở ra một đường hướng mục vụ đầy ý nghĩa.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng chứng tá của Thánh Phanxicô thách đố thế giới trong thời đại ngày hôm nay vượt qua “logic thống trị” để xây dựng một nền văn hóa gặp gỡ và liên đới. Lời mời gọi này đặc biệt cấp bách tại châu Á — châu lục đang đối diện với sự tăng trưởng kinh tế nhanh chóng, tình trạng nghèo đói dai dẳng, cuộc khủng hoảng sinh thái, vấn đề di cư và những căng thẳng liên tôn.
Đối với nhiều Giáo hội tại châu Á đang dấn thân bảo vệ phẩm giá con người, chống lại vấn nạn buôn người, chăm sóc những người di cư và ứng phó với cuộc khủng hoảng khí hậu, linh đạo Phanxicô vang vọng cách mạnh mẽ trong sứ mạng hằng ngày của họ. Tình yêu thương người nghèo và những người bị thiệt thòi của Thánh nhân phản ánh thực tế cuộc sống của vô số cộng đồng trong khu vực.
Di sản thiêng liêng sống động
Khi các tín hữu tiếp tục hành hương về Assisi trong tháng đặc biệt này, sự kiện kỷ niệm 800 năm ngày Thánh nhân qua đời không chỉ dừng lại ở việc tưởng nhớ lịch sử. Nó trở thành một lời mời gọi mới mẻ để sống Tin Mừng trong tinh thần đơn sơ, sự can đảm và lòng trắc ẩn.
Đối với các Giáo hội tại châu Á, tiếng nói thầm lặng nhưng đầy tính ngôn sứ của “Người Nghèo Nhỏ Bé thành Assisi” vẫn tiếp tục vang vọng: sự tự do đích thực không hệ tại ở việc sở hữu nhưng ở niềm tin tưởng tín thác; không hệ tại ở quyền lực nhưng ở tinh thần phục vụ; không hệ tại ở sự cô lập nhưng ở tình huynh đệ.
Minh Tuệ (theo RVA)
