Sứ vụ của Dòng Chúa Cứu Thế tại Lebanon được khởi sự bởi Tỉnh Dòng Thánh Clêmentê, nhờ những nỗ lực của Cha Timon de Cock (1928–2018), một trong những vị sáng lập đầu tiên của điểm truyền giáo Dòng Chúa Cứu Thế tại đây.
Hiện nay, sứ vụ tại Lebanon do Tỉnh Dòng Liguori (Ấn Độ) đảm trách, sau khi chính thức tiếp nhận qua hợp đồng ký kết với Tỉnh Dòng Thánh Clêmentê vào năm 2017. Hiện có một cộng đoàn gồm 3 tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế thuộc Tỉnh Dòng Liguori phục vụ tại Beirut, Lebanon: Cha Binoy Uppumackal, C.Ss.R. (Bề trên), Cha Shinto Moongathottathil, C.Ss.R., và Cha Lijo Velledathu, C.Ss.R.
Cộng đoàn nhỏ bé gồm 3 tu sĩ này là một chứng tá sống động về quyền năng của Thánh Thần đang hoạt động nơi những người được mời gọi trở nên “Những Thừa sai Hy vọng” theo bước chân Chúa Cứu Thế, tại một vùng đất từng được chúc phúc với một cộng đoàn Công giáo nghi lễ Maronite mạnh mẽ và sinh động, nhưng nay bị tàn phá bởi chiến tranh, bạo lực, làn sóng di cư ồ ạt và khủng hoảng kinh tế.
Lebanon có một truyền thống thiêng liêng phong phú, thường được gọi là “Vùng đất của các vị Thánh”, với nhiều vị Thánh được tôn kính trong Giáo hội Công giáo nghi lễ Maronite. Những vị Thánh nổi bật như Thánh Charbel Makhlouf (thường được gọi là “vị Thánh hay làm phép lạ”), Thánh Rafqa Pietra Choboq Ar-Rayès (vị Nữ tu chịu đau khổ vì Chúa Kitô), Thánh Nimatullah Al-Hardini và Thánh Estephan Nehme. Các ngài nổi tiếng vì đời sống thánh thiện sâu sắc và những phép lạ nhờ lời chuyển cầu. Mộ phần của các ngài được toàn thể cộng đồng Kitô hữu tôn kính.
Các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế sống và phục vụ tại Beirut. Sứ vụ của các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế rất đa dạng và thực sự là dấu chỉ sự hiện diện của Thiên Chúa giữa một vùng đất bị tàn phá bởi chiến tranh và bạo lực, giữa một dân tộc đang kêu cầu hòa bình và hy vọng.
Dưới thời Cha Timon, các tu sĩ đã thành lập một trường học Công giáo mang tên Ecole Saint Rédempteur (Trường Chúa Cứu Thế Chí Thánh). Hiện nay, trường này do nhóm Cộng tác viên Giáo dân Dòng Chúa Cứu Thế điều hành, dưới sự hướng dẫn của ông Tony Fersan. Trường chăm sóc khoảng 250 học sinh từ lớp 1 đến lớp 12, chủ yếu là trẻ em nghèo và bị gạt ra bên lề xã hội, phần lớn đến từ những gia đình chịu ảnh hưởng nặng nề bởi chiến tranh và khủng hoảng kinh tế.
Các tu sĩ đảm nhiệm vai trò tuyên úy của trường và cử hành Thánh lễ cho các em học sinh bằng tiếng Ả Rập, ngôn ngữ quốc gia của Lebanon, vào mỗi thứ Sáu tại nhà nguyện của trường.
Các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế cũng phụ trách Trung tâm Đức Mẹ Hằng Cứu Giúp trong khuôn viên trường, nơi đón tiếp các tín hữu thuộc nhiều nghi lễ khác nhau: Chaldean, Maronite, Syriac, Latinh, Công giáo Hy Lạp và Chính Thống giáo. Tuy có sự phong phú về nghi lễ như vậy, anh chị em giáo dân vẫn xin được cử hành Thánh lễ theo nghi lễ Latinh; và các tu sĩ cử hành bằng tiếng Ả Rập.
Các tu sĩ còn phục vụ đông đảo người lao động di cư đến từ Philippines, Sri Lanka và một số đến từ Ấn Độ. Có tới 6 trung tâm, bao gồm cả trường học, phục vụ các tín hữu Công giáo nghi lễ Latinh này bằng tiếng Anh và tiếng Sinhala (Sri Lanka).
Vào mỗi cuối tuần, các tu sĩ cử hành Thánh lễ bằng tiếng Anh cho các cộng đoàn di dân, đồng thời cung cấp nhiều dịch vụ khác nhau như tư vấn, trợ giúp pháp lý, trợ giúp tài chính và mục vụ, nhưng quan trọng hơn hết là tạo một không gian để họ gặp gỡ, chia sẻ và cùng nhau cử hành đức tin. Mục vụ di dân cũng cho phép các tu sĩ thường xuyên cử hành Thánh lễ tại Đại sứ quán Philippines cho những người tị nạn.
Các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế cũng tham gia cùng với Caritas Lebanon trong việc chăm sóc mục vụ cho các tù nhân mỗi tháng một lần bằng cách thăm viếng, cầu nguyện và ban các Bí tích; hầu hết các tù nhân này đều là người nước ngoài cần các dịch vụ tư vấn mà các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế cung cấp cùng với Caritas.
Bên cạnh nhà cộng đoàn là tu viện của các Nữ tu DòngThừa sai Bác ái do Mẹ Têrêsa sáng lập, chăm sóc những người nghèo khổ và trẻ em mồ côi. Các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế cũng đảm nhận vai trò tuyên úy cho các Nữ tu, cử hành Thánh lễ hằng ngày, giải tội và tĩnh tâm định kỳ, chầu Thánh Thể mỗi thứ Sáu và dâng lễ Chúa nhật cho những người đang được chăm sóc tại đây.
Vào các ngày thứ Tư, các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế còn chăm sóc những cụ ông cao tuổi trong nhà dưỡng lão, cắt tóc, cạo râu và hỗ trợ các sinh hoạt khác. Các Nữ tu Dòng Thừa sai Bác ái và các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế cộng tác hài hòa trong việc đón tiếp người nghèo và bị bỏ rơi, mang lại hy vọng cho những người đau khổ.
Trong chuyến viếng thăm huynh đệ, tôi vô cùng xúc động trước sự dấn thân cho đặc sủng được trao phó cho chúng tôi, các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế. Các anh em tu sĩ, dù đến từ Kerala, Ấn Độ, thuộc Nghi lễ Syro-Malabar, đã học được tiếng Ả Rập và phục vụ mọi người bằng tiếng Ả Rập, cử hành thánh lễ bằng tiếng Sinhala cho người Sri Lanka, bằng tiếng Anh cho người Philippines và quan trọng nhất là sẵn sàng đáp ứng nhu cầu của tất cả mọi người bằng mọi cách có thể.
Các tu sĩ sống trong điều kiện giản dị và đầy thử thách, thực hiện sứ vụ của Dòng giữa thời chiến và khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng khi đồng tiền mất giá hoàn toàn, các ngân hàng đóng băng tài khoản, giá cả nhu yếu phẩm và điện nước tăng cao.
Ngày 4/8/2020, vụ nổ phi hạt nhân lớn nhất trong lịch sử hiện đại xảy ra tại Beirut sau khi khoảng 2.750 tấn ammonium nitrate phát nổ. Sự kiện này, cùng với đại dịch COVID-19, đã gây hậu quả nặng nề về thể chất và xã hội. Dù chính họ cũng bị thiệt hại tại nhà cộng đoàn và trường học, các tu sĩ vẫn không từ bỏ sứ vụ của mình. Sau đó khi cuộc xung đột giữa Israel và Hezbollah nổ ra, Beirut bị bao vây và những ảnh hưởng của chiến tranh kéo dài nhiều tháng. Một lần nữa, các anh em được Đại sứ quán và Bề trên Giám Tỉnh khuyên nên rời Beirut và trở về Ấn Độ, nhưng họ đã chọn sống và làm việc cùng với người dân. Quyết định ấy đã chạm đến trái tim của nhiều người, những người dành cho các tu sĩ tình yêu mến và lòng biết ơn sâu xa vì sự quảng đại ở lại với một dân tộc đau thương thay vì tìm sự an toàn cho riêng mình.
Chuyến viếng thăm huynh đệ của tôi tuy ngắn ngủi vì giới hạn thị thực, nhưng đem lại cho tôi niềm vui lớn lao khi được chia sẻ đời sống cộng đoàn, cầu nguyện và lắng nghe câu chuyện của các anh em, những người từng là sinh viên thần học của tôi tại Bangalore, Ấn Độ. Hôm nay, khi nhìn vào từng người trong số họ, tôi chỉ có thể ngỡ ngàng trước cách Chủ mùa gặt đang hoạt động nơi những người Ngài đã chọn gọi để trở thành những thợ gặt.
Tôi vô cùng biết ơn các Cha Binoy, Lijo và Shinto vì sự đón tiếp nồng hậu, nhưng hơn hết là vì chứng tá đời sống của các ngài — những người đang nỗ lực trở nên những chứng nhân của Hy vọng theo bước chân Chúa Cứu Thế giữa một vùng đất bị tàn phá bởi chiến tranh và khủng hoảng kinh tế, giữa một dân tộc khao khát hòa bình và hy vọng.
Tôi cũng muốn bày tỏ lòng biết ơn đối với Tỉnh Dòng Liguori và Cha Poly K, Bề trên Giám Tỉnh, vì sự nâng đỡ và đồng hành liên tục với sứ vụ Dòng Chúa Cứu Thế tại Lebanon.
Lm. Joseph Ivel Mendanha, C.Ss.R.
Tổng Cố vấn Dòng Chúa Cứu Thế
