Chính phủ bị cáo buộc không công khai dữ liệu khảo sát, kế hoạch quản lý thảm họa giảm thiểu tranh chấp.

Các thành viên của xã hội dân sự và các nhóm tôn giáo tổ chức một cuộc biểu tình tại Quảng trường Gwanghwamun ở thủ đô Seoul của Hàn Quốc vào 27 tháng 1 để phản đối việc xây dựng hai nhà máy điện hạt nhân mới (Ảnh: Liên minh Hành động Công dân Hướng tới việc Loại bỏ Điện hạt nhân)
Các tổ chức xã hội dân sự và các nhóm tôn giáo tại Hàn Quốc tiếp tục bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ đối với hai nhà máy điện hạt nhân dự kiến xây dựng, cáo buộc chính phủ đang vội vàng thúc đẩy kế hoạch mà không bảo đảm quyền tiếp cận đầy đủ thông tin, không có quá trình thảo luận nghiêm túc, cũng như không có sự đồng thuận của người dân.
Trong cuộc họp báo vào ngày 27 tháng 1, Liên minh Hành động Công dân Hướng tới việc Loại bỏ Điện hạt nhân (Citizens’ Action for Nuclear Phase-out) — liên minh 43 tổ chức môi trường, vận động xã hội và tôn giáo — đã lên án kế hoạch xây dựng các nhà máy điện hạt nhân của chính phủ, theo một báo cáo của nhóm vận động chính sách mang tên ‘Đoàn kết nhân dân vì nền dân chủ tham quyết’.
“Chúng tôi kiên quyết lên án việc cưỡng ép thúc đẩy kế hoạch xây dựng các nhà máy điện hạt nhân mới được tiến hành một cách vội vã”, bà Esther Yoo, thành viên ban điều hành của nhóm Nuclear-Free Citizens’ Action, tuyên bố.
Bà Yoo cũng yêu cầu Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung “cách chức Bộ trưởng Kim Sung-hwan và trực tiếp giải thích mục đích của việc xây dựng các nhà máy điện hạt nhân mới”.
Trước đó, vào ngày 26 tháng 1, Bộ trưởng Khí hậu, Năng lượng và Môi trường Kim Sung-hwan cho biết chính phủ sẽ tiếp tục tiến hành xây dựng hai nhà máy điện hạt nhân mới, theo báo Asia Business Daily.
Ông Kim cũng ám chỉ khả năng đề xuất xây dựng thêm các nhà máy điện hạt nhân vẫn còn được bỏ ngỏ trong Kế hoạch Điện lực Cơ bản lần thứ 12, dự kiến sẽ được soạn thảo trong năm nay.
Theo số liệu do chính phủ công bố, một cuộc khảo sát ý kiến công chúng cho thấy hơn 80% số người được hỏi cho rằng điện hạt nhân là cần thiết, và trên 60% đồng ý rằng việc xây dựng các nhà máy điện hạt nhân mới là thiết yếu.
Tuy nhiên, ông Park Hang-joo, thành viên ủy ban chuyên môn của tổ chức Green Korea United, đã lên án cuộc khảo sát này là điều “nực cười”.
Ông chỉ ra rằng phương pháp khảo sát có nhiều khiếm khuyết, và các câu hỏi “không kiểm chứng được tính nhất quán của toàn bộ khảo sát cũng như các câu trả lời để phục vụ cho việc hoạch định chính sách”.
Ông Lee Heon-seok, thành viên ủy ban chính sách của tổ chức Energy Justice Action, cảnh báo về nguy cơ khi các nhà máy điện hạt nhân được xây dựng tập trung gần các đô thị lớn.
“Trong trường hợp xảy ra tai nạn, rủi ro là vô cùng lớn, và việc sơ tán hoàn toàn là đièu bất khả thi do mật độ dày đặc của các thành phố lớn ở khu vực lân cận”, ông Lee cảnh báo.
Ông kêu gọi chính phủ phải giải thích rõ cách thức ứng phó với nguy cơ này và những biện pháp đối phó cụ thể đã được chuẩn bị.
Nhóm này cũng cáo buộc chính phủ phớt lờ vấn đề xây dựng các đường dây truyền tải điện, vốn luôn đi kèm với việc xây dựng các nhà máy điện hạt nhân.
“Như đã được chứng minh tại Miryang, việc xây dựng các đường dây truyền tải siêu cao áp đã hủy hoại đời sống và cộng đồng của người dân địa phương, gây ra những xung đột xã hội nghiêm trọng”, nhóm này tuyên bố.
Cuộc xung đột liên quan đến đường dây truyền tải điện tại Miryang (từ năm 2012 đến 2014) là một cuộc phản đối quyết liệt kéo dài gần một thập niên của người dân đối với Tập đoàn Điện lực Hàn Quốc (KEPCO) về việc xây dựng các tháp điện cao thế 765 kV.
Những người biểu tình đã viện dẫn các nguy cơ đối với sức khỏe (tác động của trường điện từ), sự gián đoạn sản xuất nông nghiệp và việc thiếu sự đồng thuận của người dân, đồng thời yêu cầu chôn ngầm hoặc điều chỉnh lại tuyến đường dây.
Bất chấp các cuộc biểu tình căng thẳng, đôi khi bạo lực, cùng với sự can thiệp của lực lượng cảnh sát, dự án này phần lớn vẫn được hoàn thành sau nhiều xung đột nghiêm trọng và, trong một số trường hợp, việc bồi thường không thỏa đáng cho những cư dân còn lại, theo các tường thuật của truyền thông.
Nhóm phản đối cho rằng chính phủ chưa đưa ra bất kỳ kế hoạch nào về cách thức giải quyết những vấn đề tương tự có thể phát sinh từ các dự án xây dựng mới.
Nhóm này cũng đặt vấn đề về việc xây dựng các nhà máy điện hạt nhân, vốn cần hơn 15 năm để hoàn thành, liệu có thực sự hữu ích trong bối cảnh các dự án năng lượng tái tạo với tổng công suất 100 GW mà chính phủ đã cam kết đang được triển khai.
“Lập luận cho rằng điện hạt nhân có thể song hành với việc mở rộng năng lượng tái tạo chỉ được lặp đi lặp lại mà không có sự kiểm chứng thực tế, và lựa chọn này thực chất đang làm chậm quá trình chuyển đổi năng lượng tập trung vào năng lượng tái tạo”, nhóm này nhận định.
Theo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, hiện nay Hàn Quốc có 26 nhà máy điện hạt nhân đang vận hành thương mại, cùng với hai nhà máy khác — Saeul-3 và Saeul-4 — đang trong quá trình xây dựng.
Trong năm 2024, 26 nhà máy này đã cung cấp tổng cộng 31,7% sản lượng điện cần thiết của quốc gia này.
Minh Tuệ (theo UCA News)