Quan chức ngoại giao hàng đầu của Vatican bảo vệ thỏa thuận với Trung Quốc: 'Một điều gì đó phải được hoàn thành

Bộ trưởng Quan hệ với các Quốc gia của Vatican, Đức Tổng Giám mục Paul Gallagher đọc bài phát biểu của mình trong hội nghị chuyên đề "Thúc đẩy và Bảo vệ Tự do Tôn giáo Quốc tế Thông qua Ngoại giao", tại Rome, Thứ Tư, ngày 30 tháng 9 năm 2020. (Nguồn: Guglielmo Mangiapane / Pool Photo via AP)

Ngoại Trưởng Tòa Thánh, Đức Tổng Giám mục Paul Gallagher, phát biểu tại hội nghị chuyên đề “Thúc đẩy và Bảo vệ Tự do Tôn giáo Quốc tế Thông qua Ngoại giao”, tại Rome, Thứ Tư, ngày 30 tháng 9 năm 2020 (Ảnh: Guglielmo Mangiapane / Pool Photo via AP)

Chú thích của Biên tập viên: Đây là phần một trong cuộc phỏng vấn bao gồm ba phần của Crux với Đức Tổng Giám mục Paul Richard Gallagher người Anh, Ngoại Trưởng Tòa Thánh, có hiệu lực là Bộ trưởng Ngoại giao của Vatican. Phần hai đề cập đến tiến trình hòa bình Trung Đông và Hiệp định Abraham được công bố gần đây, trong khi phần ba liên quan đến phái đoàn gần đây của Đức TGM Gallagher tại Belarus và số phận của Đức Tổng giám mục Tadeusz Kondrusiewicz Địa phận Minsk hiện đang lưu vong.

ROME – Bất chấp những lời chỉ trích về thỏa thuận năm 2018 với Trung Quốc về việc bổ nhiệm các giám mục, bao gồm cả những chỉ trích từ Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, hôm thứ Ba ngày 6/10, một quan chức ngoại giao cấp cao của Vatican cho biết rằng Rome lạc quan rằng thỏa thuận sẽ được gia hạn vào cuối tháng và sẽ không bỏ cuộc bởi vì “một điều gì đó phải được hoàn thành”.

Nếu Rôma đã không trao cho Bắc Kinh một vai trò quan trọng trong việc lựa chọn Giám mục, Đức Tổng Giám mục Paul Gallagher nói: “Chúng ta sẽ tự nhận thấy – không phải ngay lập tức, mà là 10 năm sau – với rất ít giám mục, nếu có, vẫn hiệp thông với Đức Giáo hoàng”.

“Nếu chúng ta không bắt đầu ngay bây giờ, tương lai cũng sẽ phải như vậy”, Đức TGM Gallagher nói.

Đức TGM Gallagher xác nhận Vatican đã đề xuất gia hạn thỏa thuận thêm 2 năm, các điều khoản của thỏa thuận này đã không được công khai vì đây là một thỏa thuận tạm thời chứ không phải là một hiệp ước chính thức Đức TGM Gallagher phát biểu với Crux rằng Vatican vẫn chưa có phản hồi từ Bắc Kinh và nếu không nhận được câu trả lời vào cuối tháng, thỏa thuận sẽ hết hạn.

“Nó có nghĩa là nó không được gia hạn”, Đức TGM Gallagher nói, nhưng ngụ ý rằng Vatican có lý do để tin rằng đề xuất của họ sẽ được chấp thuận: “Bạn nhúng ngón chân của mình xuống nước trước khi bạn nhảy vào đó”, Đức TGM Gallagher nói.

“Chúng tôi lạc quan rằng các nhà chức trách Trung Quốc sẽ muốn tiếp tục đối thoại với Tòa Thánh trong các điều khoản đã thống nhất của thỏa thuận, và chúng tôi sẽ thúc đẩy tiến độ”, Đức TGM Gallagher nói, và đồng thời cũng cho biết thêm rằng trong các điều kiện thích hợp, điều đó sẽ là “đáng ao ước” đối với thỏa thuận cuối cùng được thực hiện vĩnh viễn.

Đức TGM Gallagher thừa nhận việc thực hiện đã trở nên khó khăn, đồng thời cũng cho biết thêm rằng một lý do mà Vatican đề xuất gia hạn hai năm cho đến hiện tại là bởi vì, “Chúng tôi không hài lòng đến 99% về mọi thứ, chúng tôi có rất nhiều sự dè dặt và nhiều thứ đã không diễn ra theo cách chúng tôi đã hy vọng”.

Tuy nhiên, Đức TGM Gallagher cũng nhấn mạnh rằng bất chấp những lời chỉ trích từ Ngoại trưởng Mỹ Pompeo và những người khác rằng Vatican mới chỉ đạt được chút ít lợi ích khi nhượng bộ Bắc Kinh, nhưng thực tế đã có những kết quả cụ thể.

“Thực tế là chúng tôi đã cố gắng để tất cả các giám mục của Trung Quốc hiệp thông với Đức Thánh Cha lần đầu tiên kể từ những năm 1950, và việc các nhà chức trách Trung Quốc cho phép Đức Giáo hoàng có một tiếng nói khiêm tốn trong việc bổ nhiệm các Giám mục quả là đáng chú ý”, Đức TGM Gallagher nói.

“Chúng tôi không dập tắt nó, nhưng như Đức Hồng y Pietro Parolin vẫn thường nói, đó là một tia sáng nhỏ nhoi của một khe hở, một cửa sổ”, Đức TGM Gallagher nói, đề cập đến Quốc Vụ Khanh Tòa Thánh.

Đức TGM Gallagher đã trò chuyện với Crux vào ngày 6 tháng 10 trong một cuộc phỏng vấn đề cập đến nhiều vấn đề trong một phòng họp tại Phủ Quốc Vụ Khanh Tòa Thánh tại Vatican.

Đức TGM Gallagher, 66 tuổi, giữ chức vụ hiện tại của mình từ năm 2014, sau khi giữ chức vụ Đại sứ của Đức Giáo hoàng tại Úc, Guatemala và Burundi, đồng thời là Quan sát viên của Vatican tại Hội đồng Châu Âu.

Những người chỉ trích như Ngoại trưởng Mỹ Pompeo đã lập luận rằng cuộc đàn áp của Trung Quốc đối với các nhóm thiểu số tôn giáo, bao gồm cả các Kitô hữu, đã gia tăng kể từ khi Vatican ký thỏa thuận với Bắc Kinh, và Rome có nguy cơ đánh mất thẩm quyền luân lý của mình nếu không trì hoãn tiến trình này.

 “Chúng tôi nghĩ rằng thật đáng để chấp nhận những lời chỉ trích”, Đức TGM Gallagher nói, và đồngthời cũng cho biết thêm rằng: “Tôi có thể hiểu được những lời chỉ trích”.

Tuy nhiên, Đức TGM Gallagher khẳng định rằng Vatican, với tư cách là một quốc gia nhỏ không có quan hệ ngoại giao với Trung Quốc và không có quân bài nào khác để chơi, phải tìm cách tiếp tục gắn bó.

“Các quốc gia lớn, các quốc gia có ảnh hưởng, có nhiều công cụ mà họ có thể sử dụng trong quan hệ với Trung Quốc để cố gắng đưa ra quan điểm của họ hoặc đưa ra các yêu sách”, Đức TGM Gallagher nói, “chẳng hạn như các công cụ thương mại và tài chính, đôi khi mang tính chiến lược và thuộc về quân đội”.

“Tòa Thánh chẳng có gì trong những thứ đó. Tất cả những gì chúng tôi có là đối thoại”, Đức TGM Gallagher nói.

Đức TGM Gallagher cũng cho biết rằng nếu không có thỏa thuận tạm thời, sẽ chẳng có kênh liên lạc nào với Bắc Kinh.

“Điều đó có nghĩa là chúng tôi có cơ hội nêu ra những vấn đề khác với các đối tác Trung Quốc”, ”, Đức TGM Gallagher nói. “Nếu chúng tôi hoàn toàn rời khỏi cuộc đối thoại, chúng tôi sẽ không có bất kỳ cơ hội nào cho điều đó. Chúng tôi không có cơ quan đại diện ngoại giao ở Bắc Kinh. Chúng tôi có đại diện ở Hồng Kông, nhưng chỉ là ở cấp độ Giáo hội, không có sự trao đổi chính trị, vì vậy chúng tôi sẽ chẳng còn gì cả”.

“Tôi không nói rằng chúng tôi có rất nhiều thứ vào lúc này, nhưng với tư cách là một trong những bậc lãnh đạo của tôi, Đức Hồng y Andrea Cordero Lanza di Montezemolo người Ý đã nói với tôi cách đây nhiều năm trước ở Uruguay khi tôi còn là một nhà ngoại giao tân binh, có một sự khác biệt lớn giữa việc có chút ít và không có gì”, Đức TGM Gallagher nói.

Bất chấp những hạn chế liên quan đến coronavirus đối với việc đi lại khiến các cuộc gặp gỡ trực tiếp với những nhóm đối lập người Trung Quốc của ngài không thể thực hiện, Đức TGM Gallagher cho biết việc dựa vào đại sứ quán Trung Quốc tại Ý nhưu một cơ quan trung gian đã “hoạt động khá tốt”.

Về những thất vọng của Vatican, ngoài điều mà ngài gọi là tốc độ phê duyệt các cuộc bổ nhiệm chậm chạp, Đức TGM Gallagher tập trung vào hai vấn đề khác: Khó khăn trong việc xem xét các ứng cử viên, và khoảng cách giữa các cam kết được thực hiện ở Bắc Kinh và việc áp dụng ở cấp địa phương.

“Một trong những khó khăn mà chúng tôi gặp phải và tôi nghĩ rằng chúng tôi đang đạt được một số tiến bộ, đó là những cái tên được trình bày và rất khó để đánh giá”, Đức TGM Gallagher nói.

Đức TGM Gallagher cho biết rằng ngài không mấy lạc quan rằng có thể vượt qua thách thức của việc chuyển từ các thỏa thuận quy về một chỗ sang việc áp dụng cục bộ.

“Khi bạn giao thiệp với chính quyền trung ương, họ thường có thể nói: ‘Vâng, đó có vẻ là một đề xuất hợp lý, chúng ta có thể làm theo điều đó’”, Đức TGM Gallagher nói. “Nhưng khi bắt đầu với thực tế địa phương, cũng như đối với tất cả chúng ta, không phải lúc nào cũng dễ dàng chuyển thiện ý đó thành hành động tại địa phương có ích cho chúng ta”.

“Quan điểm của Đức Hồng y Parolin đó là đây sẽ là một quá trình lâu dài, khó khăn và đôi khi không chắc chắn”, Đức TGM Gallagher nói. “Nhưng tôi không nghĩ rằng giờ đây có bất kỳ cơ sở mạnh mẽ nào để nói rằng chúng ta nên bỏ nó đi”.

 Khi được hỏi liệu có hy vọng rằng thỏa thuận sẽ trở thành vĩnh viễn không, Đức TGM Gallagher đã tỏ ra thận trọng nhưng đầy tích cực.

“Tôi cho rằng đó là điều mong muốn, với điều kiện là chúng ta có thể giải quyết một số khó khăn trong việc áp dụng”, Đức TGM Gallagher nói. “Cuối cùng, chúng tôi luôn giữ một tư tưởng cởi mở”.

Minh Tuệ (theo Crux)

Bài liên quan

Tin tức mới

Facebook

Youtube