Đức Hồng y Barreto tại Hội nghị trực tuyến về Amazon: “Chúng tôi sẽ cùng sống và cùng chết với anh chị em”

Phụ nữ Aymara tham gia vào một cuộc biểu tình vào ngày 14 tháng 7 năm 2020 tại La Paz, Bôlivia, được kêu gọi bởi các công đoàn Bolivian yêu cầu tái kích hoạt kinh tế các lĩnh vực của họ trong đại dịch coronavirus. Các nhà lãnh đạo Giáo hội đã gửi một thông điệp mạnh mẽ về sự hỗ trợ tới một hội nghị ảo chưa từng có của hơn 3.000 nhà lãnh đạo bản địa, nông dân nhỏ, các nhà vận động môi trường và phụ nữ ở khu vực Amazon bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19 (Ảnh: David Mercado / Reuters)

Những người phụ nữ Aymara tham gia vào một cuộc biểu tình vào ngày 14 tháng 7 năm 2020 tại La Paz, Bôlivia, được kêu gọi bởi các công đoàn Bolivia yêu cầu tái kích hoạt kinh tế các lĩnh vực của họ trong đại dịch coronavirus. Các nhà lãnh đạo Giáo hội đã gửi một thông điệp mạnh mẽ về sự ủng hộ của họ tới hội nghị trực tuyến chưa từng có của hơn 3.000 nhà lãnh đạo bản địa, các chủ trang trại nhỏ, các nhà vận động môi trường và một số phụ nữ tại khu vực Amazon bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19 (Ảnh: David Mercado / Reuters)

Các nhà lãnh đạo Giáo hội đã gửi một thông điệp mạnh mẽ ủng hộ một hội nghị trực tuyến chưa từng có bao gồm hơn 3.000 nhà lãnh đạo bản địa, một số chủ trang trại nhỏ, các nhà vận động môi trường và một số phụ nữ đến từ 9 quốc gia thuộc khu vực Amazon bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi đại dịch COVID-19.

“Giáo hội là đồng minh của người dân bản địa Amazon, và chúng tôi sẽ cùng sống và cùng chết với anh chị em, nếu cần”, Đức Hồng y Pedro Barreto Địa phận Huancayo, Peru, Phó chủ tịch Mạng lưới Giáo hội Pan-Amazonia, phát biểu với các tham dự viên. Phát biểu từ Huancayo thông qua ứng dụng Zoom, đức Hồng y Barreto nhắc nhở các tham dự viên rằng hội nghị có sự ủng hộ của Đức Giáo hoàng Phanxicô và toàn thể Giáo hội.

“Rome đã được ‘Amazon hóa’ và khu vực Amazon không còn là một điều gì đó vô hình”, Đức Hồng Y Barreto cho biết, đề cập đến Thượng Hội đồng Giám mục vào tháng 10 năm 2019 về khu vực Amazon được tổ chức tại Vatican, quy tụ các vị đại diện Giáo hội và giáo dân đến từ tất cả chín quốc gia. Quá trình Thượng Hội đồng Giám mục đã công bố Tông Huấn hậu Thượng Hội đồng và gần đây đã thành lập Hội nghị Giáo hội về khu vực Amazon, một phần của Hội đồng Giám mục Mỹ Latinh.

Hội nghị trực tuyến từ ngày 18-19 tháng 7 đã thay thế Hội nghị của Diễn đàn xã hội về Pan-Amazon, vốn đã được tổ chức tại Mocoa, Colombia và đã bị trì hoãn nhiều lần do đại dịch. Mạng lưới Giáo hội Pan-Amazonia, hay REPAM, đã tham gia vào việc tổ chức hội nghị trực tuyến, cùng với sự điều phối của các tổ chức bản địa của lưu vực sông Amazon.

Mọi người tham gia vào một cuộc biểu tình vào ngày 14 tháng 7 năm 2020 tại La Paz, Bôlivia, được kêu gọi bởi các công đoàn Bolivian yêu cầu tái kích hoạt kinh tế các lĩnh vực của họ trong đại dịch coronavirus (Ảnh: David Mercado / Reuters)

Người dân tham gia vào một cuộc biểu tình vào ngày 14 tháng 7 năm 2020 tại La Paz, Bôlivia, được kêu gọi bởi các công đoàn Bolivian yêu cầu tái kích hoạt kinh tế các lĩnh vực của họ trong đại dịch coronavirus (Ảnh: David Mercado / Reuters)

Trong hai ngày, đại diện của 540 nhóm đến từ Brazil, Bolivia, Ecuador, Colombia, Peru, Venezuela, Suriname, Guyana và Guyana thuộc Pháp đã trình bày tình hình ở các quốc gia của họ. Một số đại diện đã cung cấp cả những video về thực tế. Nhiều thành viên ở cấp cơ sở rõ ràng không quen với công nghệ Zoom, với việc một số người quên bật micrô hoặc bắt đầu video của họ. Đôi khi kết nối rất kém và âm thanh không rõ ràng.

Nhưng thông điệp từ các nhóm có thể được tóm tắt bằng những chia sẻ của nhà lãnh đạo bản địa, ông Luz Mery Panche, đến từ San Vicente, Caqueta, Colombia: “Đại dịch đang nói với chúng ta rằng mô hình áp đặt lên chúng ta đã thất bại. Với tư cách là một nhân loại, chúng ta cần phải dừng lại và suy nghĩ rằng liệu chúng ta muốn tiếp tục tồn tại trên hành tinh này, hoặc liệu chúng ta có muốn phá hủy nó. Đây không phải là cuộc chiến giữa hai phe tả và hữu – nó là cuộc đấu tranh bảo vệ lãnh thổ và bào vệ sự sống”.

Tài liệu của hội nghị đã đưa ra các tệ nạn vốn đang đang hủy hoại Amazon và các dân tộc bản địa của nó: nạn diệt chủng, khi các hệ sinh thái mỏng manh bị phá hủy bởi các dự án khai thác mỏ hợp pháp cũng như hoạt động khai thác mỏ thủ công trái phép mang tính chất hủy hoại môi trường; hoạt động phá hủy rừng nhiệt đới để sản xuất độc canh và cây trồng biến đổi gen và chăn nuôi gia súc để xuất khẩu ra nước ngoài; các vụ cháy rừng nghiêm trọng và các dự án chẳng hạn như các đường cao tốc và các dự án thủy điện. Tài liệu cũng tố cáo tội ác diệt chủng văn hóa và diệt chủng đối với người dân bản địa trong khu vực, những người đã bị nhổ bật khỏi lối sống bền vững với môi trường của họ bởi những dự án như vậy trên các vùng đất của họ.

“Tính dễ bị tổn thương hiện tại của chúng ta đối với đại dịch tiết lộ và mở ra tất cả các tình huống của sự loại trừ, bất bình đẳng và bất công trong khu vực Amazon”, theo Đức Ông Mauricio Lopez, Thư ký Điều hành của REPAM. Đức Ông Lopez cho biết hiện có khoảng 600.000 người bị nhiễm COVID-19 trong khu vực và khoảng 20.000 người đã chết. 170 người bản địa khác nhau đã bị ảnh hưởng bởi đại dịch.

Vanderlecia Ortega dos Santos ôm cháu gái bên ngoài nhà của họ ở Manaus, Brazil, ngày 7 tháng 5 năm 2020. (Ảnh: Bruno Kelly / Reuters)

Vanderlecia Ortega dos Santos ôm cháu gái bên ngoài nhà của họ ở Manaus, Brazil, ngày 7 tháng 5 năm 2020 (Ảnh: Bruno Kelly / Reuters)

 Trong bài phát biểu khai mạc hội nghị, Đức Hồng y Barreto gọi Amazon là lá phổi của hành tinh. Vị Giám chức đã so sánh giữa sự tấn công của coronavirus vào phổi của những người bị nhiễm bệnh với sự tấn công đang diễn ra nhằm vào lá phổi của hành tinh.

“Virut xâm nhập vào phổi và gây nghẹt thở và khiến chúng ta tử vong. Trong lịch sử nhân loại, virus của sự tham lam và hành vi khai thác tận diệt cũng như thiếu tôn trọng con người đã bào mòn Amazon và thiên nhiên, đồng thời nó phá hủy bằng cách diệt chủng văn hóa Amazon và các dân tộc nguyên thủy”, Đức Hồng y Barreto nói.

Thế nhưng, Đức Hồng y Barreto cho biết thêm, cuộc tranh đấu của người dân khu vực Amazon mang lại hy vọng cho nhân loại.

“Sự sống mạnh mẽ hơn nhiều so với virut”, Đức Hồng y Barreto nói.

Các tham dự viên tham gia hội nghị trực tuyến đã đưa ra bài thuyết trình của mình từ mỗi quốc gia trình bày chi tiết về cách thức đại dịch đã ảnh hưởng đến họ.

“Chính phủ đang lợi dụng đại dịch để cố gắng phá rừng để sản xuất thịt để xuất khẩu sang Trung Quốc và giới thiệu trái phép các loại hạt giống biến đổi gen vào các vùng lãnh thổ của chúng ta để sản xuất mía, ngô, lúa mì, bông và đậu nành”, theo nhà hoạt động về quyền người tiêu dùng người Bolivian, Rita Saattedra. “Nếu thành công, kế hoạch này sẽ chuyển đổi Bolivia thành quốc gia có số lượng cây trồng biến đổi gen lớn nhất sau Brazil”.

Ở Ecuador, các biện pháp cách ly xã hội đã bị các doanh nhân lợi dụng để xâm lấn thêm vào các vùng lãnh thổ của Amazon vốn được bảo vệ chính thức.

“Khi chính phủ lặp lại khẩu hiệu chính thức, ‘Hãy ở nhà’, bọn lâm tặc lại được phép đưa ra ngoài, với sự hỗ trợ của chính phủ, tiến hành chặt phá rừng”, theo một đại diện của một liên minh về môi trường tại Ecuador. Liên minh đã tố cáo ba sự cố tràn dầu xảy ra vào ngày 7 tháng 4 ở vùng Napo, ảnh hưởng đến 27.000 thành viên của cộng đồng bản địa và 120.000 người khác. Một con đường mới được xây dựng dẫn đến Công viên Quốc gia Yasuni, tiếp cận với các bộ lạc bản địa, những người hiện vẫn chưa có sự liên hệ với thế giới bên ngoài.

Những người biểu tình giữ một cây thánh giá trong một ngày 19 tháng 7 năm 2020, cuộc biểu tình ở Brasípa, Brazil, liên quan đến hành động của chính phủ trong đại dịch coronavirus. (Tín dụng: Adriano Machado / Reuters)

Những người biểu tình dựng cây Thánh giá trong cuộc biểu tình vào ngày 19 tháng 7 năm 2020 tại Brasilia, Brazil, liên quan đến hành động của chính phủ trong đại dịch coronavirus (Ảnh: Adriano Machado / Reuters)

Hiệp hội Liên Sắc tộc vì sự phát triển của Rừng mưa nhiệt đới Peru đã tố cáo 10.000 trường hợp nhiễm bệnh và 300 trường hợp người bản địa tử vong ở khu vực Amazon thuộc Peru như là “một sự diệt chủng do sự thất bại của Y tế cộng đồng” và đồng thời thúc giục Tổ chức Y tế Thế giới gửi phái đoán tới để điều trị và quản lý sự lây lan của vi-rút. Tổ chức này khuyến cáo rằng chính phủ cần phải tạm dừng các dự án khai thác mà họ cho biết rằng đang tiếp tục góp phần làm lây lan COVID-19 và được mô tả như là “một sự lố bịch” khi sử dụng các cuộc tham vấn thông qua ứng dụng Zoom để có được sự tnas thành của cộng đồng – điều kiện tiên quyết hợp pháp – cho các dự án khai thác khổng lồ trên các vùng lãnh thổ của họ.

Cristina Hernaiz thuộc tổ chức môi trường ‘Bolivian Rios de Pie’ cho biết tổ chức của bà đã chứng kiến hai đại dịch – một trong số đó là COVID-19 và đại dịch còn lại đó là sự phát triển lớn mạnh gây thiệt hại cho các dự án khai thác trên các vùng lãnh thổ bản địa. Bà Hernaiz đã lặp lại lời kêu gọi của phong trào của Hoa Kỳ về công lý chủng tộc: “Chúng tôi không thở được”.

Julio Lopez thuộc Tổ chức Quốc gia Dân tộc Bản địa Colombia kêu gọi Giáo hội hợp tác với các tổ chức của các dân tộc bản địa Amazon.

“Những người muốn làm việc để bảo vệ Amazon nên bắt đầu bằng cách cộng tác với chúng tôi, những cư dân nguyên thủy của khu vực. Chúng tôi có sự hiểu biết về hòa hợp giữa thiên nhiên và nhân loại để cống hiến cho thế giới”, Julio Lopez nói.

Minh Tuệ (theo Crux)

Bài liên quan

Tin tức mới

Facebook

Youtube