Chân Phước Phêrô Donders CSsR: Vị Tiên tri của Công lý và sự Giải thoát

Thứ Năm, 03-01-2019 | 22:27:44

Trong tháng Giêng này, chúng ta sẽ mừng kính lễ Chân Phước Phêrô Donders vào ngày 14/1 sắp tới. Phêrô Donders đã được Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II tuyên phong Chân phước vào ngày 23 tháng 5 năm 1982. Như chúng ta có thể hình dung, có rất nhiều yếu tố về mặt kỹ thuật trong tiến trình tuyên Thánh. Bên cạnh những phép lạ đã được chuẩn nhận, một yếu tố quan trọng trong quá trình phong Thánh đó chính là lòng sùng mộ bình dân đối với vị đó. Tôi tin rằng chương trình cổ võ lòng sùng mộ bình dân này chính là điều mà tất cả chúng ta với tư cách là đại gia đình Dòng Chúa Cứu Thế cần phải thực hiện, không chỉ để quảng bá cho chính chúng ta mà còn vì sự đóng góp quý giá cũng như cảm hứng mà cuộc đời của Chân Phước Phêrô Donders đã dành cho xã hội và cho Giáo hội.

petr-696x464Khi tôi đọc Chương Linh đạo Dòng Chúa Cứu Thế (số 9, tiếng Tây Ban Nha) về Chân Phước Phêrô Donders, tôi nhận ra rằng một chiều kích mà chúng ta có thể tận dụng, và cũng được đề cập bởi điều phối viên của Chương này, Linh mục, hiện nay là Giám mục, Noel Londoño, C.Ss.R., đó chính là lời mời gọi của Kitô hữu từ Bí tích Rửa tội để trở nên những tiên tri giữa những thực tại của con người.

Trong suốt nhiều thập kỷ và thế kỷ sau khi tiếp xúc với châu Âu, Mỹ Latinh đã trải qua những thay đổi lớn về văn hóa và chính trị vốn đã dẫn đến các phong trào độc lập của thế kỷ 19 và những biến động xã hội của thế kỷ 20.

Phêrô Donders sinh năm 1809, đầu thế kỷ 19. Ngài đến với tư cách là một nhà truyền giáo đến thuộc địa Suriname của Hà Lan vào năm 1842 và mang theo tư tưởng chính trị, xã hội, luân lý và Giáo hội hiện tại của thời đại ở châu Âu, mà trong đó công lý và giải phóng chắc chắn là những chủ đề trọng tâm.

Thông thường, chúng ta thường giới hạn các tài liệu tham khảo của chúng ta về Chân Phước Phêrô Donders như là một Tông đồ của những người phong cùi, vốn được chứng minh khi nhận thấy rằng Ngài làm việc trong suốt 28 năm, đôi khi cũng bị gián đoạn, tại Batavia, vốn được thành lập để tiếp nhận những người phong cùi trong khu vực. Chân Phước Phêrô Donders qua đời những người phong cùi vào ngày 14 tháng 1 năm 1887.

Nhưng Phêrô Donders cũng đã tiếp xúc với nhiều nhóm người khác nhau bị bóc lột và bị bắt làm nô lệ, trong số đó có khoảng 40.000 nô lệ tập trung tại 400 cơ sở thuộc địa. Trong nỗ lực truyền giáo, Chân Phước Phêrô Donders thường xuyên phải đối mặt với sự kháng cự từ phía “những kẻ thực dân Kitô giáo”, những người chống lại việc Ngài vào các đồn điền, thậm chí ngay cả việc cử hành các Bí tích.  Trong một vấn đề thực tế, trước khi Ngài qua đời (năm 1887), vào năm 1863 chế độ nô lệ ở Suriname đã bị bãi bỏ.

Phêrô Donders cũng đã tự cống hiến cho việc truyền giáo cho những người dân bản địa bị ảnh hưởng rõ rệt bởi rượu và các căn bệnh khác, chẳng hạn như, bệnh đậu mùa, được truyền vào bởi những người châu Âu. Những dân tộc này đó chính là các bộ lạc Araucas, Warros và Guarní. Cũng như các nhà truyền giáo khác, Phêrô Donders đã gặp phải vô số những khó khăn với bộ lạc Caribs, còn được gọi là “những người da đỏ miền nam”. Điều thú vị đó chính là vị Đại diện Tông Tòa trong chuyến viếng thăm của mình đến Suriname vào thời kỳ của Chân Phước Phêrô Donders đã nhận xét rằng vào thời điểm đó, phần lớn người dân bản địa của Suriname đều đã trở thành người Công giáo do công việc không mệt mỏi và tiên phong của Phêrô Donders, “Tông đồ của các Dân tộc bản địa”.

Điều mà các sự kiện truyền giáo và mục vụ mang tính lịch sử này chỉ ra đó chính là tầm quan trọng của việc giải phóng con người và công lý trong công tác truyền giáo. Phêrô Donders thường là người phát ngôn của cộng đồng Dòng Chúa Cứu Thế ủng hộ tất cả những người bị bóc lột, bị bắt làm nô lệ và bị gạt ra bên lề xã hội. Những người này bao gồm, bên cạnh những người phong cùi bị bỏ rơi và bị gạt ra bên lề xã hội, các sắc tộc da đỏ bản địa và những người nô lệ.

Dường như đối với tôi, một trọng tâm mang tính quảng bá mạnh mẽ cho sự tận tâm và công nhận Chân Phước Phêrô Donders đó chính là đặt Ngài trong số các nhân vật trong các phong trào lịch sử đấu tranh cho công lý và sự giải phóng ở Mỹ Latinh, nghĩa là, như là một nhà tiên phong bên cạnh danh sách các nhân vật được phong Thánh vốn lên đến đỉnh cao là vào thế kỷ 20 với Đức Cha Oscar Arnulfo Romero (được phong Thánh vào ngày 15 tháng 10 năm 2018).

Một ví dụ về tiếng nói tiên tri của Chân Phước Phêrô Donders đó chính là các bức thư của Ngài, mà điều phối viên của Chương Linh đạo Dòng Chúa Cứu Thế dành riêng cho Chân Phước Donders, cho thấy có thể được đặt trong số các tuyển tập về những lời chứng tiên tri của Giáo hội tại Mỹ Latinh. Trong các bức thư của mình, Phêrô Donders đã phản ánh các yếu tố tiên tri truyền thống sau đây: tầm nhìn tiên tri về thực tế của Suriname, việc tố cáo đối với những người có trách nhiệm, phản ứng tiên tri đối với những bất công này, hy vọng về sự giải phóng và việc không thể có được việc truyền giáo đích thực mà không có sự giải phóng trước đó.

Trích dẫn một ví dụ về điều này đó chính là một bức thư được viết vào năm 1846 để bảo vệ những người nô lệ. Sau khi đề cập đến việc có ít nhiều sự chăm sóc ở Suriname đối với những người bị áp bức và bóc lột như ở châu Âu đối với những động vật nuôi, mọi thứ sẽ tốt hơn rất nhiều, Chân Phước Phêrô Donders viết và tôi xin trích dẫn:

“Khốn thay! Khốn thay cho Suriname vào ngày phán xét! Khốn thay!! Vâng, quả thực khốn cho những người châu Âu, khốn cho những chủ sở hữu nô lệ trong các đồn điền, khốn cho những nhà quản lý, khốn cho những chỉ huy và những người lính canh (khốn cho tất cả những người cai trị nô lệ) !!! Khốn cho những người trở nên giàu có từ những giọt mồ hôi nước mắt và thậm chí là máu của những người nô lệ nghèo khổ, những người không có ai bảo vệ ngoài Thiên Chúa!”.

Đây quả thực chính là những từ ngữ mạnh mẽ vào thời của Chân Phước Phêrô Donders cũng như vang vọng đối với mỗi người chúng ta ngày hôm nay.

Nguyện xin Chân Phước Phêrô Donders trở nên nguồn cảm hứng của chúng ta để chúng ta được ngập tràn tinh thần tiên tri của Ngài và đồng thời phá vỡ những rào cản của sự sợ hãi và lo lắng vốn khiến chúng ta không sống theo chiều kích tiên tri mà đặc sủng của chúng ta đã mời gọi chúng ta để trở nên những môn đệ của Chúa Cứu Thế.

Manuel Rodríguez Delgado, C.Ss.R.

Minh Tuệ chuyển ngữ

Tìm kiếm

Tin mới